ارائه مدل شبیه ساز-بهینه ساز کمی و کیفی بهره‌برداری از آبخوان به منظور تعدیل غلظت آلاینده‌ها با استفاده از الگوریتم فاخته

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشیار گروه عمران دانشگاه بیرجند

3 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب دانشگاه بیرجند

4 دانشگاه تهران

5 دانشگاه تهران

doi
10.22069/jwfst.2017.6508.1863
چکیده

رشد جمعیت و توسعه کشاورزی و صنعتی نیاز روز افزون به استفاده از منابع آب زیرزمینی را موجب می‌گردد. از این-رو کیفیت این منابع از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در برخی آبخوان‌ها به علت توزیع ناهمگون منابع آلاینده، برداشت متمرکز بی‌رویه در نقاط خاص و یا تفاوت جنس آبخوان، کیفیت آب آن در نواحی مختلف بسیار متغیر است. در این موارد در صورت عدم امکان حذف آلودگی، می‌توان با اجرای سیاست بهینه یهره‌برداری، غلظت آلاینده‌ها را تا حد امکان در سطح آبخوان یکنواخت کرد. در این تحقیق، یک مدل شبیه‌ساز-بهینه‌ساز آب‌های زیرزمینی، با هدف کمینه نمودن گرادیان غلظت در محدوده آبخوان ارائه گردید. مدل مذکور از تلفیق مدل‌های شبیه‌سازی کمی و کیفی آبخوان با الگوریتم بهینه‌سازی هوشمند فاخته در محیط برنامه‌نویسی MATLAB حاصل شد. مدل شبیه‌ساز-بهینه‌ساز برای یک دوره پنج ساله در منطقه مورد مطالعه اجرا گردید. نتایج نشان داد گرادیان غلظتEC در چاه‌های منتخب، در صورت اعمال سیاست برداشت بهینه نسبت به عدم اجرای این سیاست، به میزان 12 درصد کاهش دارد. به‌علاوه با مقایسه مقادیر غلظت EC اولیه و مقادیر غلظت پس از بهینه‌سازی، مشاهده شد این مقادیر در محل چا‌ه‌ها کاهش چشم‌گیری داشته است. بنابراین می‌توان بیان نمود که اعمال سیاست برداشت ارائه شده، علاوه بر تعدیل گرادیان غلظت، در کاهش غلظت EC آبخوان نیز موثر است.