تصویر کووید-19 در وب سایت های نهادهای ملی و بینالمللی تحلیل اینفوگرافیکهای سازمان جهانی بهداشت، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و خبرگزاری ایرنا
نویسندگان
1 گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکدۀ علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
2 گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکدۀ علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
3 گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکدۀ علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
doi
10.22059/jisr.2023.364115.1434چکیده
پاندمی کووید-19 بشر را دچار بحرانی کرد که پاسخ به آن جز از طریق مدیریت جهانی امکانپذیر نبود. بهمنظور مقابله با آن، آموزش و اطلاعرسانی صحیح به عموم مردم بهعنوان رسالت اصلی نهادهای متولی مبارزه با کرونا تعریف شد و حجم عظیمی از اطلاعات توسط نهادها و رسانههای مختلف منتشر شد. مطالعۀ این پیامها میتواند ضمن ارائۀ شناختی دقیق از چگونگی مواجهه با کرونا توسط نهادهای مختلف، در بحرانهای آینده نیز کارساز باشد. مقالۀ حاضر اینفوگرافیهای تولیدشده در خصوص ویروس کووید-۱۹ توسط «سازمان جهانی بهداشت» در سطح بینالمللی و «وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی» و «خبرگزاری ایرنا» را در سطح ملی مطالعه میکند.در این پژوهش 560 اینفوگرافی وبسایت نهادهای مذکور از ابتدای اسفند 1398 تا پایان 1400 برمبنای دو الگوی اعتقاد بهداشتی و موازی توسعهیافته با استفاده از روش تحلیل محتوای کمی مطالعه میشود.یافتهها گویای این است که سازمان جهانی بهداشت بیشتر از تکنیک اقناعی «خودترغیبی» استفاده کرده بود؛ یعنی بهمنظور ترغیب مخاطب به رعایت پروتکلهای بهداشتی، به بیان استدلال و مزایای پیشنهادهای مطرحشده پرداخته است؛ درحالیکه ضمیر شخصی ما پرکاربردترین تکنیک اقناعی در وزارت بهداشت است؛ یعنی این وزارتخانه بیش از هر چیز بر مقولۀ جمعگرایی و تقویت روحیۀ ملیگرایی ایرانیان تأکید کرده است. ایرنا نیز بیشتر از تکنیک «شواهد (استفاده از آمار و نمودار)» و «گواهیدادن متخصصان» استفاده کرده است.توجه صرف پزشکی به اپیدمی موجب تبدیل آن به مسئله اجتماعی میشود. برخلاف سازمان جهانی بهداشت که به ابعاد اجتماعی و روانی که درنتیجۀ این بحران رخ داده بود، توجه نشان داد، دو نهاد داخلی به پدیدۀ کرونا صرفاً با نگاهی پزشکی نگریستند این در حالی است که آثار کرونا صرفاً به بخش سلامت و امنیت جان افراد محدود نشده بود، بلکه با گذشت زمان، کرونا به مسئلهای اجتماعی تبدیل شد.