شناخت نواحی همگن بارشی ایران بر پایهی پایگاه دادهی افرودیت(25/0 درجهی قوسی)
نویسندگان
1 استادیار اقلیم شناسی دانشکده منابع طبیعی دانشگاه کردستان
doi
10.22069/jwfst.2016.3057چکیده
برکسی پوشیده نیست که دادههای بهنگام بارش با تفکیک مکانی-زمانی مناسب پایهی اول هر گونه پژوهش در ارتباط با بارش است. برای انجام این پژوهش دادههای روزانهی بارش ایران زمین طی بازهی زمانی1/1/1951 تا 31/12/2007 از پایگاه دادهی افرودیت با قدرت تفکیک مکانی 25/0 درجهی قوسی برداشت شد. یک پایگاه دادهی گاهجای در ابعاد 2491×20818 ایجاد شد که بر روی سطرها روز و بر روی ستونها یاختههای داخل مرز ایران قرار داشت. برای هر روز تقویمی از سال میانگین بلند مدت روزانهی بارش حساب شد و یک پایگاه دادهی جدید 366× 2491 ایجاد شد. با بکارگیری تحلیل خوشهای به روش ادغام وارد بر روی فواصل اقلیدسی، پهنهبندی بارش ایران انجام شد. جهت شناسایی شمار خوشههای بهینه (شمار پهنهها) از نمایههای کنترل کیفیت پراش درون گروهی بهره گرفته شد. برای خوشهبندیهای مختلف مقادیر نمایهها محاسبه شد. بطور کلی یافتههای این پژوهش نشان داد که ایران زمین به 8 پهنهی بارشی قابل تقسیمبندی است. میزان بارش دریافتی نیز برای هر ماه از سال برای هرکدام از پهنهها جداگانه حساب شد. پراکنش مکانی پهنههای بارشی و مقدار بارش دریافتی بر روی آنها با واقعیت هماهنگی بسیار مناسبی نشان میدهد. لذا به نظر میرسد که دادههای بارش پایگاه داده افرودیت از دقت مناسبی جهت واکاوی و پایش زمانی مکانی بارش بر روی ایران زمین برخوردارند.