طبقهبندی و تحلیل فنی- اقتصادی انواع رمزارزشها از منظر چارچوب کلان نظام پولی در اقتصاد اسلامی
نویسندگان
1 استادیار، گروه ارتباطات رادیویی ثابت و سیار، پژوهشگاه فناوری اطلاعات و ارتباطات، تهران، ایران
2 دانشآموخته دکتری علوم اقتصادی، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران
doi
10.30497/ifr.2023.243231.1722چکیده
در سالهای اخیر با تعریف و گسترش پدیده جدیدی تحت عنوان ارزهای رمزنگاریشده و رمزداراییها، شاهد بحثهای علمی و چالشی در زمینه موضوعشناسی دقیق این پدیده و مسائل فقهی و شرعی مبادله آنان در چارچوب اقتصاد اسلامی بودهایم. اگرچه شروع این پدیده با معرفی بیتکوین در سال 2008 میلادی بود، ولی بهمرورزمان در دهه اخیر با گسترش فناوریها و پیماننامههای اجماع، رشد و گسترش چشمگیری در این پدیده رخ داد، تا جایی که امروزه بیش از هفده هزار رمزارزش با ماهیتهای مختلف بهصورت رسمی فهرست شدهاند. ازآنجاکه یکی از مسائل مهم در ارائه حکم شرعی و اسلامی، شناخت کامل موضوع و انواع و اقسام آن است، در این مقاله سعی شده است که موضوعشناسی دقیقی از این هفده هزار رمزارزش ارائه گردد و سپس با توجه به اصول، ضوابط و معیارهای پول در چارچوب عام نظام پولی اسلامی، انواع این رمزارزشها مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد. نتایج تحقیق نشان میدهد که اولاً از منظر فنی با توجه به شیوههای اجماع و پشتوانه میتوان رمزارزشها را به دودسته کلی «باثبات» و «بیثبات» تقسیمبندی نمود. ثانیاً از منظر اقتصادی برخی از رمزارزشها ماهیت پولی دارند و برخی دیگر ماهیت دارایی دارند. ثالثاً از بین انواع رمزارزشها، آنهایی که باثبات و با پشتوانه دارایی یا کالا طراحیشدهاند، نسبت به سایر رمزارزشها، قرابت بیشتری با اصول و ضوابط نظام پولی اسلامی دارند و ضوابط را بیشتر رعایت میکنند.
