ارائه الگوی نقش نظریه تبادل اجتماعی هومنز بر خرسندی از نیازهای بنیادی روانشناختی در سالمندان ورزشکار شهر مشهد

نویسندگان

1 استاد، گروه علوم توانبخشی، دانشکده علوم توانبخشی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

2 دکتری تخصصی گروه مدیریت ورزشی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.22059/jhae.2025.403486.1014
چکیده

امروزه فعالیتهای ورزشی برای سالمندان ضروری بوده و عنصری جهت تکامل نارسائی های فیزیکی ذهنی مد نظر است. هدف از انجام این پژوهش ارائه الگوی نقش نظریه تبادل اجتماعی هومنز بر خرسندی از نیازهای بنیادی روانشناختی در سالمندان ورزشکار شهر مشهد بود. روش پژوهش توصیفی و از نوع پیمایشی بوده که به صورت میدانی اجرا شده است. جامعه آماری این پژوهش را سالمندان ورزشکار سازماندهی شده در سطح شهر مشهد که بنا بر اعلان اداره تربیت بدنی همگانی سازمان فرهنگی اجتماعی شهرداری مشهد (1000=N) در سال 1404 تشکیل دادند. با استفاده از نرم افزار G-Power تعداد نمونه آماری برابر با 290 نفر برآورد شد که به صورت نمونه گیری در دسترس از بین اعضاء جامعه آماری انتخاب شدند. به منظور جمع آوری داده ها از پرسش نامه های تبادل اجتماعی و خرسندی از نیازهای بنیادی استفاده گردید. روایی صوری و محتوایی پرسش نامه ها با بهره گیری از نظرات اصلاحی اساتید مدیریت ورزشی تعیین شد. پایایی درونی پرسشنامه ها از طریق آزمون ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب 0.86 و 0.81 به دست آمد. به منظور تجزیه و تحلیل داده ها از شاخص های توصیفی و آزمون های آماری کلموگروف اسمیرونف، ضریب همبستگی پیرسون، تحلیل رگرسیون و تحلیل مسیر با روش حداقل مربعات جرئی در نرم افزارهای آماری SPSS و PLS استفاده گردید. نتایج نشان داد تبادل اجتماعی در ورزش تأثیر مثبت و معناداری بر خرسندی از نیازهای بنیادی (561/17=T-Value، 382/0=β) دارد. همچنین مؤلفه های حمایت سازمانی و حمایت اجتماعی واجد شرایط پیش بینی خرسندی از نیازهای بنیادی سالمندان ورزشکار بودند.