فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش سواد اطلاعاتی بر تفکرانتقادی، خودکارآمدی­ رایانه‌ای و باورهای انگیزشی دانش­آموزان انجام گرفت. رویکرد پژوهش کمی و از نوع نیمه­آزمایشی با طرح پیش­آزمون- پس­آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش­آموزان دختر دوره دوم متوسطه شهرستان مهریز بود که با نمونه­گیری تصادفی خوشه­ای چندمرحله­ای، دو گروه 15 نفری به عنوان گروه آزمایش و کنترل انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده­ها، پرسشنامه مهارت‌های ﺗﻔﻜﺮ ﻧﻘﺎدانه ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ (ﻓﺮم ب)، خودکارآمدی رایانه‌ای مورفی،کوور و اوون (1989) و باورهای انگیزشی پنتریچ و همکاران (1991) بود. پرسشنامه­ها دارای روایی از نوع محتوا بودند و میزان آلفای کرونباخ برای تفکر انتقادی، خودکارآمدی رایانه‌ای و باورهای انگیزشی به ترتیب «728/0، 816/0 و 894/0» به دست آمد و پایایی تایید شد. داده­های حاصل از پرسشنامه با نرم­افزار spss مورد پردازش و تحلیل قرار گرفت. تحلیل کواریانس چندمتغیری(مانکوا) نشان داد، 47درصد تفاوت دو گروه در متغیرهای وابسته مربوط به مداخله آزمایشی بود. تحلیل­کواریانس تک­متغیری نیز نشان داد، «آموزش سواد اطلاعاتی» بر ارتقای تفکر انتقادی (5/24درصد)، خودکارآمدی رایانه‌ای (8/37درصد) و باورهای انگیزشی (6/32درصد) تاثیر معنی دار داشت (p<0.05). بنابراین با توجه به تاثیر معنی دار آموزش مهارت­های سواد اطلاعاتی، پیشنهاد می­شود، در قالب مداخلات آموزشی کوتاه­مدت و بلندمدت، مهارت­های فوق را به نوجوانان آموزش دهند و آنها را برای زندگی در دنیای اطلاعاتیِ ­امروز آماده سازند.