آیندهپژوهی مسائل اولویتدار اربعین حسینی و تحلیل تأثیر متقابل مسائل بر یکدیگر
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای آینده پژوهی / سازمان مدیریت و برنامهریزی
2 کارشناس ارشد مهندسی آینده پژوهی
3 عضو هیئت علمی دانشگاه بین المللی المصطفی و رنیس گروه آینده پژوهی دانشگاه طلوع مهر
doi
10.22034/shistu.2023.544504.2181چکیده
واقعه عاشورا یکی از عظیمترین و کمنظیرترین حوادث عالم در تاریخ بشریت و اربعین جلوه خاص این حادثه بزرگ است. اربعین شاید از یک نگاه جزو ﻣﻨﺎﺳﮏ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﺳﻼﻣﯽ شیعیان باشد، اما پیش از آنکه ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﮏ ﻗﻮﻣﯽ، ملی یا زﺑﺎﻧﯽ خاص باشد، یک هویت متعالی است که ابعاد و ظرفیتهای آن، ﺣﺘﯽ از ﻣﺮزﻫﺎی آیینی و دینی ﻫﻢ ﻓﺮاﺗﺮ رفته است. از اینرو وسعت موضوع اربعین و مسائلی که با آن در ارتباط است بسیار بوده و همین موجب گردیده هدف از این پژوهش، «آیندهپژوهی مسائل مرتبط با پدیده اربعین و بررسی تأثیر متقابل مسائل شناساییشده بر یکدیگر» باشد. این تحقیق بعد از شناسایی 150 عنوان مسئله اولیه مرتبط با اربعین، با بهرهگیری از روش «تحلیل تأثیر متقابل» و نرمافزار «MicMac»، روابط بین مسائل به همراه تأثیر متقابل مستقیم و غیرمستقیم آنها را بر یکدیگر گزارش کرده است. با توجه به یافتهها، مهمترین مسائل مرتبط با واقعه «اربعین» که دارای بیشترین میزان تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بوده عبارتند از: «ارتباط مفهوم زیارت با واقعه اربعین»، «تداعی مفهوم عصر ظهور برای زائر»، و «ضرورت توجه به امام حسین7 و ماهیت قیام ایشان». مسائل یادشده ظرفیت تبدیلشدن به بازیگران کلیدی در آینده واقعه اربعین را دارند و میتوان از آنها به مثابه فرصتی مناسب برای توسعه و ترویج بیشتر اربعین بهره برد.