تغییرات آب‌وهوا و جامعۀ کشاورزی (مطالعۀ ادراک کشاورزان استان اصفهان از پیامدهای مرتبط با تغییرات آب‌وهوا)

نویسندگان

1 گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

3 گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، ساری، ایران

4 گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.22059/jisr.2022.334888.1263
چکیده

امروزه تغییرات آب‌وهوا به‌دلیل ماهیت جهانی آن، پیامدهای گسترده‌ای برای همۀ کشورها به همراه دارد. ایران به‌عنوان کشوری درحال‌توسعه، آسیب‌های زیادی از تغییرات آب‌وهوا دیده است. استان اصفهان به‌دلیل برخورداری از جغرافیای خشک، پدیده‌های آب‌وهوایی مانند خشکسالی را تجربه کرده است. یکی از آسیب‌پذیرترین گروه‌ها در برابر تغییرات آب‌وهوا، کشاورزان هستند. هدف از این مطالعه، بررسی ادراک کشاورزان از پیامدهای تغییرات آب‌وهوا در استان اصفهان است.پژوهش حاضر، کیفی و میدانی است. تکنیک پژوهش حاضر، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته است. در این پژوهش، 29 مصاحبه با نمونه‌گیری هدفمند و نظری انجام گرفت. داده‌ها با استفاده از تحلیل نظریۀ زمینه‌ای کدگذاری شدند.در این مطالعه «تغییرات آب‌وهوا به‌مثابۀ مخاطرۀ چندبعدی» به‌عنوان مقولۀ اصلی استخراج شد. براساس ادراک و تفسیر کشاورزان، تغییرات آب‌وهوا زندگی کشاورزان را در ابعاد اقتصادی، اجتماعی، روانی، محیط زیستی و کشاورزی تحت‌الشعاع قرار داده است.تغییرات اقلیمی تأثیرات جبران‌ناپذیری بر ساختار روستاها داشته است. حوزه‌های اجتماعی، اقتصادی، روانی، محیط‌زیستی و کشاورزی کاملاً به یکدیگر وابسته هستند و تغییر در هریک به تغییر در دیگری منجر می‌شود. کشاورزان ابتدا خطرات تغییرات آب‌وهوایی را از طریق ایستگاه‌های مختلف اطلاعات اجتماعی و شخصی درک می‌کنند. سپس با توجه به ادراک خطرات، پاسخ‌هایی می‌دهند که اثرات را موجی و آثار سطوح دیگر را گسترش می‌دهد. احیای سیستم‌های محلی مدیریت آب، افزایش آگاهی کشاورزان و اجرای قوانین مؤثر می‌تواند اثرات تغییرات آب‌وهوایی بر زندگی کشاورزان را کاهش دهد.