تأثیر اقلیم‌های‌ متفاوت بر تغییر شاخص‌های فرسایش پذیری خاک‌های لسی در استان گلستان

نویسندگان

1 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

doi
چکیده

با توجه به اینکه مفهوم فرسایش‌پذیری پیچیده است از شاخص‌هایی جهت ارزیابی آن استفاده می‌شود. اقلیم به عنوان یکی از عوامل خاکساز، تأثیر عمده‌ای بر این شاخص‌ها دارد. مطالعه حاضر به منظور، تعیین اثر اقلیم‌های متفاوت بر تغییر شاخص‌های فرسایش‌پذیری خاک‌های لسی در استان گلستان انجام گرفت. به منظور انجام این مطالعه دو ترانسکت در اراضی شیب‌دار لسی استان اما با شرایط اقلیمی متفاوت انتخاب گردید. نمونه برداری‌ها از 7 منطقه با 6 تکرار و از عمق 0 تا 30 و 30 تا 60 سانتی‌متری در طول دو ترانسکت انجام شد.شاخص‌های ویشمایر و اسمیت، چن و بایکاس اندازه‌گیری شدند. نتایج نشان داد که تغییرات خصوصیات اندازه‌گیری شده در ترانسکت اولیعنی از شمال به طرف جنوب و (ترانسکت دوم)از شرق به غرب استان از روند خاصی پیروی می‌کنند به طوری که مقدار ماده آلی و درصد رطوبت اشباع باافزایش بارندگی و کاهش دماافزایش یافت. تغییرات میانگین ماده آلی در طول دو ترانسکت از 4/0 تا 5/3 درصد متغیر بود.در این مسیر مقدار آهک، واکنش و هدایت الکتریکی با افزایش بارندگی کاهش می‌یابد.تغییرات شاخص بایکاس از 09/2 تا 2/14 و شاخص چن 05/59 تا 61/447 سانتی‌مول بر لیتر بود و هر دو شاخص در طول هر دو ترانسکت روند کاهشی داشتند.تغییرات شاخص فرسایش‌پذیری خاک (K) از 040/0 تا 083/0 مگا گرم ساعت بر مگا ژول میلی‌متر بود و در طول هر دو ترانسکت روند کاهشی داشت. نتایج نشان داد تغییر اندازه ذرات بدلیل افزایش هوادیدگی در فرسایش‌پذیری خاک‌های لسی تأثیر بسزائی دارد.با توجه به اینکه مفهوم فرسایش‌پذیری پیچیده است از شاخص‌هایی جهت ارزیابی آن استفاده می‌شود. اقلیم به عنوان یکی از عوامل خاکساز، تأثیر عمده‌ای بر این شاخص‌ها دارد. مطالعه حاضر به منظور، تعیین اثر اقلیم‌های متفاوت بر تغییر شاخص‌های فرسایش‌پذیری خاک‌های لسی در استان گلستان انجام گرفت. به منظور انجام این مطالعه دو ترانسکت در اراضی شیب‌دار لسی استان اما با شرایط اقلیمی متفاوت انتخاب گردید. نمونه برداری‌ها از 7 منطقه با 6 تکرار و از عمق 0 تا 30 و 30 تا 60 سانتی‌متری در طول دو ترانسکت انجام شد.شاخص‌های ویشمایر و اسمیت، چن و بایکاس اندازه‌گیری شدند. نتایج نشان داد که تغییرات خصوصیات اندازه‌گیری شده در ترانسکت اولیعنی از شمال به طرف جنوب و (ترانسکت دوم)از شرق به غرب استان از روند خاصی پیروی می‌کنند به طوری که مقدار ماده آلی و درصد رطوبت اشباع باافزایش بارندگی و کاهش دماافزایش یافت. تغییرات میانگین ماده آلی در طول دو ترانسکت از 4/0 تا 5/3 درصد متغیر بود.در این مسیر مقدار آهک، واکنش و هدایت الکتریکی با افزایش بارندگی کاهش می‌یابد.تغییرات شاخص بایکاس از 09/2 تا 2/14 و شاخص چن 05/59 تا 61/447 سانتی‌مول بر لیتر بود و هر دو شاخص در طول هر دو ترانسکت روند کاهشی داشتند.تغییرات شاخص فرسایش‌پذیری خاک (K) از 040/0 تا 083/0 مگا گرم ساعت بر مگا ژول میلی‌متر بود و در طول هر دو ترانسکت روند کاهشی داشت. نتایج نشان داد تغییر اندازه ذرات بدلیل افزایش هوادیدگی در فرسایش‌پذیری خاک‌های لسی تأثیر بسزائی دارد.