فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ماهی آزاد دریای خزر از ماهیان ارزشمند و بومی این دریاچه و رودخانه‌های جنوب و شمال آن است. اهمیت تحقیق روی این گونه از جهت حفظ ذخایر آن برای مباحث حفاظت گونه‌های بومی و با ارزش دریای خزر و همچنین تکثیر، پرورش و رشد این گونه به‌عنوان گونه ماهی سردآبی با خصوصیات بازارپسندی بالا از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. بدین‌جهت، شناسایی جنس نر و ماده و تعیین جنسیت ژنتیکی[1] ماهی آزاد دریای خزر قبل از بلوغ و تولید‌مثل و زمانی که از نظر ریختی[2] قابل تشخیص باشد؛ مطلوب بوده و اهمیت ویژه‌ای دارد. در این تحقیق، استخراج DNA با استفاده از روش فنل-کلروفرم روی 37 نمونه از مولدین آزاد ماهی نر و ماده دریای خزر شامل 21 عدد نر و 16 عدد ماده که از نظر ریختی جنسیت آنها مشخص بود  و براساس تخمک و اسپرم‌دهی یا باز شدن حفرة شکمی و رویت گنادها انجام شد. تکثیر باند جایگاه نر با استفاده از دو گروه متفاوت از آغازگرهای دو تحقیق روی جایگاه SRY با اندازة متفاوت، با استفاده از روش زنجیره‌ای پلی‌مراز (PCR) انجام شد. در دو گروه آغازگرهای مورد بررسی نشان داد که فنوتیپ نمونه‌های مولدین نر و ماده، مطابق با ژنوتیپ به‌دست آمده براساس دو گروه آغازگرهای مورد استفاده است و همین‌طور نتایج دو گروه آغازگر به‌کار برده شده از نظر تعیین جنسیت، کاملاً بر هم انطباق دارد. این تحقیق علاوه بر دستیابی به روش بهینه برای تعیین جنسیت ژنتیکی ماهی آزاد دریای خزر، تأیید کرد که جایگاه جنس نر و سیستم تعیین جنسیت هتروژنتیک[3] در آزاد ماهی دریای خزر همانند دیگر آزادماهیان است. [1]Genotypic[2]Phenotypic[3]XY (Hetrogenic)