نقد دیدگاه تطوری بودن عصمت امامان شیعه
نویسندگان
1 دانشجو
2 استاد دانشگاه قم
doi
10.22034/shistu.2023.62043.1198چکیده
شیعه در جهان امروز مکتبی است با اندیشههای خاص در حوزه امامت، که عصمت از شاخصترین اندیشههای آن به شمار میآید. در دوران معاصر برخی خاورشناسان و محققان جهان اسلام اندیشۀ عصمت امام را محصول قرون دوم و سوم دانستهاند که توسط عالمان و تئوریپردازان شیعه پیشنهاد گردیده و مورد پذیرش جامعه شیعه در قرون بعدی قرار گرفته است. سوالی که مطرح است اینکه آیا اندیشۀ عصمت امام نظریهای تکاملی در طول حیات شیعه است؟ در این صورت این تفکر، یک اندیشۀ رسمی اسلامی به شمار نمیآید و باید آن را جعلی دانست؛ و یا اینکه اعتقاد یاد شده، آموزهای اسلامی است که در صدر اسلام رواج داشته و مسلمانان نخستین نیز به آن پایبند بودهاند؟در این رساله، گفتار و رفتار اصحاب و تابعین در کتب فریقین مورد مراجعه قرار گرفته تا با تحلیل نصوص و گزارشات مندرج در آنها، و تکیه بر نقلیات روایی و تاریخی، موضوعی کلامی در حوزۀ اندیشۀ تشیع به ثمر بنشیند. قرائن و نشانههایی که در نوشتار پیش رو مورد استناد قرار میگیرد مؤید اصالت این تفکر به عنوان اندیشهای اسلامی است که از نخستین روزهای ظهور اسلام رواج یافته و مسلمانان نیز با آن آشنایی داشتهاند.