فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دستگاه گوارش در ماهی‌ها شامل لولة گوارش و اندام ­های ضمیمه­ ای اند و دریافت، هضم غذا و جذب مواد مغذی به بدن را تنظیم می­ کنند. هدف از پژوهش حاضر، بررسی بافت­شناسی مقایسه­ای در طول لولة گوارش و اندام کبد در ماهی حوض (Carassius auratus) بود. با کاربرد مدل رگرسیون خطی رابطة مثبت بین وزن دستگاه‌گوارش با وزن بدن شمخص شد (006/0P=، 620/0 r=، 18n= ). لولة گوارش از خارج به داخل شامل بافت همبند سروزی، لایة عضلانی و لایة زیرمخاط و مخاط است. اپیتلیوم لایة مخاطی پرزهای روده و راست­روده شامل سلول­های انتروسیت­ ها و سلول‌های جامی اند و در رأس پرز‌، سلول‌های انتروسیت کوتاه‌تر و سلول­ های جامی مشاهده نمی­ شود. بررسی ریخت‌شناسی پرزها نشان داد که طول پرزها در راست­روده بیشتر از بخش ­های ابتدایی، میانی و انتهایی روده است (0/001>P). در روده، طول پرز در بخش­ میانی نسبت به بخش­های ابتدایی و انتهایی کوتاه­تر بود (001/0>P). عرض و فاصلة بین پرزها در طول روده از بخش ابتدایی به انتهایی به‌طور معنی­داری افزایش نشان داد، سپس در راست روده کاهش یافت (0/001>P). ضخامت لایة ماهیچه­ای در بخش ابتدایی و انتهایی روده نسبت به بخش­ میانی بیشتر بود (0/001>P) و در رکتوم در مقایسه با بخش­ های مختلف روده بیشتر بود (0/001>P). کبد از سلول‌های کبدی به شکل پراکنده یا شعاعی تشکیل شد و مجاری ‌صفراوی به‌همراه سینوزوئیدها و سیاهرگ‌ها در پارانشیم کبد قابل مشاهده بود. مطالعة حاضر برای اولین بار ویژگی­ های ریختی پرزها را در طول لولة گوارش در ماهی حوض نشان داد که حاکی از سازگاری بافتی با عملکرد موضعی برای بهینه‎سازی هضم و جذب مواد مغذی در این ماهی است.