کارزار زنان برای بسیج منابع در جنبش مشروطه خواهانة تأسیس بانک ملی
نویسندگان
1 گروه جامعه شناسی تاریخی، نظری و ادیان، پژوهشکدة مطالعات اجتماعی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران
doi
10.22059/jisr.2023.342720.1303چکیده
مقالة حاضر با تمرکز بر جنبش مردمی جمعآوری اعانه برایتأسیس بانک ملی پس از انقلاب مشروطه، کارزار زنان در این بسیجگری را بررسی کرده است. پرسش محوری دربارة چگونگی فرایند بسیج زنان برای تأسیس بانک ملی است. رهیافت کلی پژوهش جامعهشناسی تاریخی است که با استناد به مدل بسیج تیلی میسر شده است.در گام نخست، مفاهیم و متغیرهای نظریة تیلی معرفی و تعریف شده است و در گام بعد و با ارجاع به متون تاریخی، اعم از کتب، مطبوعات و نیز متون و مکتوبات زننوشته به روش تحلیل اسنادی، مصادیق روشنی از مؤلفههای کارزار زنان در جمعآوری اعانه برایتأسیس بانک ملی ارائه شده است.منافع گروههای زنان در قالب انگیزههای استقلالطلبانه ملی و قطع وابستگی به دول استعماری خارجی در شکل تاسیس نهاد مدرن و مستقل مالی، سازمان؛ مشتمل بر انجمنها، هیئتها و گردهماییهای زنانه و بسیج منابع فایدهمندانه و هنجاری در تحلیل چگونگی فرایند بسیج معرفی و تحلیل و در نهایت پژوهش به توضیح فرصتها و تهدیدات و نیز نوع بسیج در این خصوص میپردازد.گردآوری دادههای معتبر و البته بیسابقه از عاملیت زنان در تاریخ معاصر ایران از جمله نوآوریهای این پژوهش است. کارزار زنان برای تأسیس بانک ملی نشان از سطح بالای آگاهیشان از ماوقع سیاسی-اجتماعی روز، توان بسیجگری و نیز عاملیت ایشان در کنشهای جمعی دارد که تاریخ معاصر ایران بسیار به خود دیده است.