بررسی تولیدمثل و تعیین رژیم غذایی سیاه‌ماهی (Güldenstädt, 1773) Capoeta capoeta در دریاچة سد سنگ سیاه دهگلان، استان کردستان

نویسندگان

1 دانشیار گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، استان کردستان، ایران

2 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، استان کردستان، ایران

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

4 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

5 استادیار گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

6 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

7 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
10.22059/jfisheries.2023.357344.1377
چکیده

سیاه‌ماهی Capoeta capoeta یکی از ماهیان بومی ایران در حوضة جنوبی دریای خزر و دریاچه سد سنگ‌سیاه کردستان است. برای مطالعه تولیدمثل این گونه به‌مدت یک‌سال (خرداد 1398 تا اردیبهشت 1399) ماهانه با تور گوشگیر نمونه‌برداری صورت گرفت. سپس ماهیان صید شده، زیست‌سنجی و تعیین جنسیت شد و شاخص رشد گناد (GSI) آن‌ها اندازه‌گیری شدند. ماهیان صید شده در گروه‌های سنی +0 تا +5 سال قرار داشتند. نسبت جنسی آن‌ها 1/5 به 1 (ماده به نر) و طول کل نرها با میانگین 1/3±2/29 و ماده‌ها 3/2±32 سانتی‌متر برآورد شد. میانگین وزن کل نرها و ماده‌ها به‌ترتیب 50/9±284 و 79/3±378/2گرم بود. همچنین بررسی تغییرات شاخص رسیدگی جنسی (GSI) هر دو جنس در تیر ماه دارای بیش‌ترین میزان بودند. میانگین طول نسبی روده در این گونه (1/29±6/8) بیانگر رژیم غذایی گیاه‌خواری (جلبک‌خواری) در این ماهی بود. میانگین درصد معدة خالی در کل دوره 11/7 برآورد گردید که نشان داد این گونه پرخور است. همچنین بیش‌ترین میزان میانگین شاخص معدی در فصل بهار برآورد شد. نتایج این پژوهش نشان داد که تیر ماه اوج رسیدگی جنسی سیاه‌ماهی است و دورة تولیدمثل این گونه از اردیبهشت تا تیر ماه است. بررسی رژیم غذایی و نوع غذای مصرفی در دستگاه گوارش این ماهی نشان داد که این ماهی دارای رژیم غذایی بیشتر جلبک‌خواری است. با توجه به رشد بالا و تکثیر زیاد و همچنین نوع رژیم غذایی، این ماهی را می‌توان به‌عنوان یک گونة اقتصادی در مخازن پشت سدها رهاسازی کرد.