استخراج ترکیبات گلیکوزآمینوگلیکانی از تنتاکول های ماهی مرکب Sepia pharaonis و بررسی خاصیت ضد انعقادی این ترکیبات

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه زیست‌شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی واحد نور، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه زیست‌شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی واحد نور، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایرا

3 دانشیارگروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی واحد نور، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

4 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه زیست‌شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی واحد نور، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

5 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی واحد نور، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22059/jfisheries.2023.113373.809
چکیده

در سال ­های اخیر بسیاری از ترکیبات زیست­ فعال مانند پلی­ ساکاریدهای سولفاته با ساختار­های جدید از سرپایان استخراج، خالص ­سازی و توصیف شده است. بنابراین، بررسی خاصیت ضدانعقادی گلیکوزآمینوگلیکان­ های استخراج شده از تنتاکل‌های ماهی مرکب Sepia pharaonis، در این پژوهش مورد بررسی قرار گرفت. بخش انتهایی تانتاکول­ ها جدا و مقدار 21 گرم وزن تر به روش انجماد خشک شد. استخراج ترکیبات گلیکوزآمینوگلیکانی با استفاده از 5 گرم وزن تر و 4 گرم وزن خشک به‌ صورت جداگانه با استفاده از نمک کاتیونی ستیل پیریدینیوم کلراید انجام شد. از طیف FTIR برای شناسایی و مقایسة ساختاری گلیکوزآمینوگلیکان ­های استخراجی با هپارین، و از روش ­های زمان ترومبوپلاستین نسبی فعال‌شده (APTT) و زمان پروترومبین (PT) جهت سنجش خاصیت ضد انعقادی روی پلاسمای خون انسان استفاده گردید. نتایج نشان داد که 5 گرم وزن تر و 4 گرم وزن خشک از تنتاکول­ها، به‌ترتیب حاوی 250 و 800 میلی گرم گلیکوزآمینوگلیکان‌اند .نتایج طیف FTIR نیز تأییدکنندة حضور ترکیبات شبه‌ هپارینی در بین گلیکوزآمینوگلیکان­ های استخراج شده بود. بررسی خاصیت ضد انعقادی نشان داد که ترکیبات استخراج شده خاصیت ضد انعقادی داشته و با افزایش غلظت­، زمان انعقاد به‌طور معنی‌داری افزایش می ­یابد. در نتیجه ­تانتاکول­ های ماهی مرکب حاوی گلیکوزآمینوگلیکان‌های قابل استخراجی است که می­ توانند شبیه هپارین عمل کنند، ولی قدرت ضد انعقادی آن­ ها به‌صورت معنی‌داری نسبت به هپارین کمتر است.