فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کارکنان دولت به عنوان قشری تأثیرگذار در ادوار مختلف تاریخی، نقش پررنگی در تحولات داخلی داشته و دارند و این موضوع در دورۀ معاصر و عصر سلطه بوروکراسی شدت بیشتری گرفته است. در آغاز حکومت پهلوی اول، کارمندان دولت برای احقاق حق خویش، با ­توسل ­به اعتصاب و تعطیلی ادارات به ­مثابه روشی اعتراضی و کنشی نوین، دولت­ وقت را تحت فشار قرار دادند و امتیازاتی دریافت کردند. مسئله این مقاله، تبیین کنشگری کارکنان وزارتخانه­های مختلف پایتخت برای افزایش حقوق و تسهیلات و اعتراض به تصمیم کمیسیون بودجه مبنی ­بر کاهش حقوق دریافتی آنها و تبعات آن است. نگارندگان با تکیه ­بر اسناد، خاطرات، قوانین و مذاکرات مجلس و به‌ویژه روزنامه­ها درصدد بوده‌اند به این پرسش پاسخ دهند که علل، روند و پیامدهای اولین تحصن عمومی کارمندان دولت در سلطنت رضاشاه پهلوی چه بوده است؟ یافته­های تحقیق نشان می­دهد که اولین اعتصاب عمومی کارمندان دولت در ابتدای حکومت رضاشاه، معلول ترس و نگرانی آنها به خاطر کاهش حقوق و مختل شدن امور معیشتی و رفاهی، گرانی و تورم فزاینده بود و بحران اداری و تحصن در محوطۀ ساختمان مجلس شورای ملی، هم نمایندگان را از تصویب برنامه کمیسیون بودجه منصرف کرد و هم در نتیجۀ افزایش انتقاد از عملکرد مستوفی‌الممالک، علت تامّه­ای بر استعفای او شدند.