اثر خوراک آلوده به سطوح مختلف آفلاتوکسین ب1 و زیرالنون بر عملکرد رشد و آسیب شناسی بافت روده و آبشش ماهی قرمز (Carassius auratus)
نویسندگان
1 دانشیار گروه شیلات و آبزیان، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
2 دانشیار گروه شیلات و آبزیان، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
3 دانشجوی دکتری گروه شیلات و آبزیان، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
4 دانشیار گروه مهندسی منابع طبیعی و محیط زیست، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
5 دانشیار گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
doi
10.22059/jfisheries.2023.353623.1363چکیده
در این مطالعه اثر آفلاتوکسین B1 (AFB1) و زیرالنون (ZEA) خوراک روی ماهی قرمز، Carassius auratus، مورد بررسی قرار گرفت. در مجموع تعداد 540 قطعه ماهی قرمز انگشتقد با میانگین وزنی 0/12±6/25 گرم بهصورت تصادفی در قالب 9 تیمار آزمایشی با 3 تکرار با جیره های غذایی آزمایشی شامل سه سطح AFB1 (0، 50 و 100ppb) و سه سطح ZEA (0، 500 و 1000ppb) به مدت 60 روز مورد آزمایش قرار گرفتند. شاخص های رشد و تغذیه و همچنین آسیب های بافتی وارد بر آبشش و روده مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که آلودگی خوراک با AFB1 و ZEA باعث کاهش عملکرد رشد و شاخصهای تغذیهای گروههای آزمایشی شد؛ بیشترین و کمترین میزان ضریب رشد حرارتی (TGC)، وزن نهایی بدن (FBW)، افزایش وزن بدن (WG) و ضریب رشد روزانه (DGC) بهترتیب متعلق به گروه کنترل و AFB50ZEA1000 بود (0/05>P). اگرچه شاخصهای تغذیه ای، از جمله نسبت بازدة پروتئین (PER)، ارزش پروتئین تولیدی (PPV) و بازدة چربی (LER) در بین گروههای آزمایشی مختلف تفاوت معنی داری نداشتند (0/05<P)، اما ماهیهای تغذیه شده با خوراک حاوی 500ppb ZEA کمترین مقدار LPV را داشتند (0/05>P). همچنین بیشترین میزان التهاب بافت روده (0/75±4/0) و نکروز (0/75±4/0) در گروه AFB100 ZEA500 مشاهده شد (0/05>P). همچنین، استفادة همزمان از AFB1 و ZEA در جیرة غذایی شدت آسیبهای بافتی شامل اتصال رشته های آبششی، هایپرپلازی، احتقان و خونریزی را تقریباً در تمامی تیمارهای حاوی AFB1 و ZEA افزایش داد (0/05>P). بنابراین، خوراک حاوی AFB1 و ZEA می تواند سبب کاهش شاخصهای عملکرد رشد ماهی حتی در غلظتهایی کمتر از سطوح امن توصیه شده برای آبزیان گردد. بهعبارتی باید در مورد آستانة ایمن مایکوتوکسین ها در خوراک از نظر سلامتی و عملکرد ماهی تجدید نظر شود.