اثر دستکاری نسبت‌ کربن به نیتروژن (C/N) بر عملکرد رشد، پاسخ ایمنی و شاخص استرس ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio) در مواجه حاد با استرس آمونیاک در سیستم بیوفلاک

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گلستان، ایران

2 استادیار گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گلستان، ایران

3 دانشیار گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گلستان، ایران

4 استادیار گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه و فنی و مهندسی، دانشگاه گنبد کاووس، گلستان، ایران

doi
10.22059/jfisheries.2023.353714.1365
چکیده

فناوری بیوفلاک یک فناوری جدید است که می‌تواند تولید آبزی‌پروری را بهبود بخشد و اهداف آبزی‌پروری پایدار را دنبال کند. در این آزمایش چهار سطح نسبت C/N بر کیفیت آب، عملکرد رشد، پاسخ ایمنی ماهی کپور معمولی (وزن اولیه 0/53±11/75 گرم) پرورش یافته در شرایط بیوفلاک بررسی شد. چهار سطح از نسبت­ های C/N، با استفاده از افزودن منبع کربن (شکر) ۱۰، ۱۵ و ۲۰ و شاهد بدون افزودن کربن (گروه شاهد با 50-40 درصد تعویض آب روزانه) از تیمارهای آزمایشی تشکیل شد. پس از 8 هفته، ماهیان به ­مدت 6 ساعت تحت استرس آمونیاک حاد (0/5 میلی ­گرم در لیتر) قرار گرفتند. قبل و بعد از مواجه با آمونیاک شاخص‌های استرس مانند گلوکز و کورتیزول سنجش و مورد مقایسة آماری قرار گرفتند. غلظت نیتروژن آمونیاکی کل (TAN) در C10 به‌طور معنی ­داری بالاتر بود. رشد ماهی در C15 به­ طور معنی ­داری بیشتر بود در حالی‌که ضریب تبدیل غذایی از نظر آماری تفاوت معنی­ داری نداشت. فعالیت ­های ایمونوگلوبولین، لیزوزیم و ACH50 سرم در گروه‌های C/N به ­طور معنی­ داری بالاتر از شاهد بود. شاخص­ های استرس (گلوکز و کورتیزول) قبل از قرار گرفتن در معرض تغییر معنی­ داری نشان ندادند، در حالی‌که پس از استرس آمونیاکی، سطح آن‌ها در همة گروه‌ها افزایش یافت و بالاترین سطح در گروه شاهد مشاهده شد. به ­طور کلی، محیط بیوفلاک (دستکاری C/N) اثر ضد استرس داشته و پرورش ماهی کپور معمولی در سیستم بیوفلاک با کمترین مقدار تعویض آب توصیه می‌شود.