رنگرزی نخ پشمی با پسماند گل محمدی حاصل از گلاب گیری و مقایسه آن با رنگزای پوست انار

نویسندگان

1 دانشگاه الزهرا

2

doi
چکیده

پژوهش حاضر مبنایی کاربردی برای استفاده از پسماند گل محمدی حاصل از گلاب گیری به عنوان رنگزا در رنگرزی طبیعی ارائه می دهد. پسماند گل محمدی ماده ای زائد است که هر ساله در پی عملیات گلاب گیری تولید می شود و هزینه ها و مشکلاتی از جمله انتقال و دفع برای گلاب گیران ایجاد می کند که سبب افزایش هزینه های تولیدی گلاب می شود. لذا در پی رفع مشکلات مذکور، پیشنهاد کاربرد مجدد این ماده به عنوان رنگزای طبیعی در رنگرزی نخ پشمی ارائه می گردد. با انجام این طرح علاوه بر کاهش هزینه های تولیدی گلاب و جلوگیری از آلودگی زیست محیطی، رنگزایی نوین با حداقل هزینه اقتصادی فراهم می شود. بدین سبب، کاربرد این ماده در رنگرزی مورد ارزیابی قرار گرفت و رنگرزی با این ماده به همراه دندانه های زاج سفید، سولفات مس، سولفات آهن، کلرور قلع و نمونه ای بدون دندانه به روش دندانه پیش از رنگرزی، با مقادیر متغیر دندانه و رنگزا انجام گرفت. پس از انجام رنگرزی، فام های رنگی حاصل شده با تعدادی از مواد رنگزای مرسوم مورد مقایسه قرار گرفت و مشخص شد که فام رنگی حاصل از رنگرزی پسماند گل محمدی از بیشترین شباهت به رنگزای پوست انار برخوردار است. با استحصال این نتیجه، فام رنگی دو ماده رنگزا به صورت میدانی و با بررسی دیدگاه فعالان عرصه تولید قالی و همچنین به صورت آزمایشگاهی با اندازه گیری ثبات نوری، شست و شویی و تعیین پارامتر های رنگی مورد مقایسه و ارزیابی قرار گرفت. پس از تجزیه و تحلیل نتایج به دست آمده و حصول مشابهت فام رنگی با رنگزای پوست انار، مشخص گردید که پسماند گل محمدی حاصل از گلاب گیری علاوه بر کاربرد به عنوان رنگزای نوین طبیعی در رنگرزی، در تولید قالی نیز قابل استفاده است.