تشخیص افتراقی برخی از گونه های تجاری ماهیان تالاب انزلی بر اساس خصوصیات ظاهری اتولیت آنها
نویسندگان
1 استاد گروه زیست شناسی، دانشکده علوم زیستی، واحد ورامین–پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین–پیشوا، ایران
2 دانشیار گروه بیولوژی دریا، دانشکده علوم و فنون دریایی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 کارشناسی ارشد گروه زیست شناسی، دانشکده علوم زیستی، واحد ورامین – پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین–پیشوا، ایران
doi
10.22059/jfisheries.2023.91489چکیده
این مطالعه بهمنظور بررسی شکل و خصوصیات ریختشناسی اتولیتهای تعدادی از ماهیان اقتصادی تالاب انزلی و امکان استفاده از این خصوصیات برای شناسایی گونهها بهاجرا درآمد. در این مطالعه، اتولیت ساجیتای 5 گونه از ماهیان اقتصادی آبهای این تالاب استخراج و خصوصیات ریختشناسی آنها مورد بررسی قرار گرفت. این گونهها متعلق به خانوادههای اردک ماهیان، گونه اردک ماهی (Esox lucius)، خانوادة کپورماهیان سرمخروطی، شامل ماهی سیم (Abramis brama) و خانوادة کپورماهیان شرق آسیا شامل کپور نقرهای (Hypophthalmichthys mollitrix)، خانوادة سوفماهیان، ماهی سوف (Sander lucioperca)، خانوادة کفالماهیان، ماهی کفال پوزه باریک (Chelon saliens) بودند. در این مطالعه، در مرحلة اول، گونهها انتخاب و ویژگیهای زیستسنجی آنها ثبت و اتولیتهای آنها استخراج گردید. سپس شکل اتولیتها مورد مطالعه قرار گرفت و خصوصیات زیستسنجی اتولیتهای چپ و راست هر نمونه با اندازهگیری طول، عرض و ضخامت آنها ثبت گردید. همچنین، شاخصهای اندازه، کشیدگی و ضخامت اتولیت محاسبه شد و وجود ارتباط بین شاخصها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که شکل اتولیت در گونههای مختلف و حتی گونههای متعلق به یک خانواده متفاوت بود. بزرگترین اتولیت در بزرگترین نمونه از نظر وزن، طول کل و طول سر مشاهده نشد. ارتباط مثبت و معنیداری بین طول کل و طول اتولیت در ماهی کفال و سوف وجود داشت. همچنین، ارتباط مثبت و معنیداری بین وزن و ضخامت اتولیت در ماهی کفال مشاهده گردید. ریختشناسی اتولیت میتواند نقش مهمی در آرایهشناسی ماهیها ایفا نماید.