بررسی عددی اثر لوله زهکش زیر حوضچه آرامش سد انحرافی تبریز بر فشار برکنش

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز.

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد سازه های آبی، دانشگاه تبریز، دانشکده کشاورزی، گروه مهندسی آب

doi
10.22091/cer.2015.751
چکیده

نفوذ آب از زیر سازه هایی که بر روی خاک های نفوذ پذیر بنا می شوند، یکی از عوامل ایجاد ناپایداری در زیر سد می باشد. این ناپایداری ها عمدتاً به علت توسعه زیر فشار (نیروی بالا برنده)، فرسایش تدریجی درونی مصالح پی (پایپینگ) و یا وقوع پدیده جوشش ماسه رخ می دهد. لذا محاسبه فشار وارده به سطح تماس سد و نیز گرادیان هیدرولیکی خروجی در پایین دست این گونه سازه ها ضروری به نظر می رسد. از جمله اقداماتی که برای جلوگیری از پدیده زیر شویی، کاهش گرادیان خروجی و همچنین کاهش دبی نشت از زیر سدهای انحرافی صورت می گیرد، احداث دیواره های آب بند و نیز زهکش می باشد. هدف از این تحقیق بررسی میزان تاثیر شعاع، عمق و موقعیت احداث زهکش جمع کننده در کف حوضچه آرامش سد انحرافی بر میزان کاهش نیروی بالابرنده است که با استفاده از شبیه سازی مدل عددی سد انحرافی توسط نرم افزار Geo-Studio انجام گردیده است. نتایج حاصل بیانگر این است که با افزایش قطر زهکش جمع کننده، نیروی زیر فشار کل وارده به کف سازه کاهش می یابد. قرار دادن زهکش جمع کننده در بالادست سازه (زیر حوضچه آرامش)، موجب کاهش زیر فشار کل وارده به کف سازه می گردد. همچنین نصب عمیق تر زهکش لوله ای باعث افزایش نیروی زیر فشار در کف سازه می شود.