فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دائرة‌المعارف اسلام لیدن را می‌توان از مهم‌ترین نمونه‌های تحول و تخصص‌گرایی در مطالعات اسلامی غرب دانست که جایگاهی برجسته در میان دانشنامه‌های غربی مرتبط با اسلام دارد. در این میان، مقاله «امام حسین(ع)» نوشته لائوراوچاوالیری از مقالات مهم این دائرةالمعارف به‌شمارمی‌رود. بخشی از این مقاله با عنوان «افسانه‌ها» به نقل روایت‌هایی می‌پردازد که جنبه‌هایی ویژه از حیات معنوی امام حسین(ع) را بازمی‌نمایاند. بررسی این بخش از مقاله نامبرده از آن رو ضروری است که بازتاب مباحث آن تحت عنوان «افسانه‌ها»، نه تنها می‌تواند زمینه‌ساز تلقی غیر واقعی از مبانی ایدئولوژیک تشیع در محافل علمی گردد، بلکه احتمال تقلیل جایگاه پیشوایان دینی در نگاه مخاطب را نیز به دنبال دارد. این پژوهش با بهره‌گیری از روش توصیفی‌ـ‌ تحلیلی در پی پاسخ به این پرسش است که محتوای بخش «افسانه‌ها» در مقاله یاد شده تا چه اندازه از اعتبار علمی برخوردار است و قابلیت نقد و ارزیابی را داراست. یافته‌ها حاکی از آن است که بسیاری از مطالب این بخش مبتنی بر منابع ضعیف و کم ارجاع است؛ موضوعی که می‌تواند متأثر از نقل‌های تکرار شونده و گاه غیر نقادانه برخی گزارش‌های نامعتبر در متون شیعی نیز باشد.