علل و عوامل تغییر الگوی مهاجرت و جابهجایی جمعیت در خلیجفارس (1280-1320ش)
نویسندگان
1 دانشیار گروه تاریخ دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، تهران، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری تاریخ ایران بعد از اسلام دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22034/chs.2025.473272.1002چکیده
مهاجرت پدیدهای تاریخی در کرانههای خلیجفارس و امری شایع بود که بیشتر از جنوب به شمال این ناحیه صورت میگرفت، اما در یک دوره زمانی حدود چهل ساله الگوی این موج جابهجایی جمعیت تغییر یافت. بر این اساس هدف اصلی پژوهش بررسی علل مهاجرت و جابهجایی جمعیت از شمال به جنوب خلیجفارس و تغییر الگوی مهاجرت در این حوزه جغرافیایی در دوره تاریخی 1280-1320 شمسی است. پژوهش حاضر با تکیهبر منابع اسنادی و با رویکرد تحلیلی-تبیینی صورت گرفته و منابع مورد استفاده برحسب اعتبار و روایی آن انتخاب و مورد مطالعه انتقادی قرار گرفتهاند. نتایج حاصل از پژوهش نشان میدهد عوامل مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و طبیعی از جمله ناامنی اجتماعی، سیاستهای مالی و اقتصادی ناکارآمد، فساد و بیقانونی، سختگیریهای اجتماعی، قحطی و خشکسالی و گسترش قاچاق، نقش مؤثری در این جابهجاییها داشتهاند. سیاستهای ناکارآمد داخلی در کنار جذابیتهای بنادر جنوبی، عامل کلیدی در این جابهجایی جمعیتی بوده و باعث تغییر توازن در منطقه و ایجاد کانونهای جدید مهاجرپذیر در خلیج فارس شده است.