فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از موضوعات مهم، چگونگی ارتباط و برهم‌کُنش فرهنگ معنوی و مادی است؛ معماری به‌مثابه فرهنگی مادی دامنة وسیعی دارد و گستردگی این دامنه سبب ارتباط آن با علوم متعددی شده است که برخی از آن‌ها زیرمجموعة علوم غریبه­اند و نشان از تأثیر فرهنگ معنوی بر مادی دارد. این پژوهش در پی پاسخ به چگونگی کاربرد شاخه­های مختلف علوم غریبه در مراحل مختلف شکل‌گیری معماری است و با هدف واکاوی بخشی از ارتباط علوم غریبه با معماری با استناد به متون تاریخ و جغرافیا نوشته شده است که از دید پژوهشگران دیگر مغفول مانده است؛ بنابراین، این پژوهش با رویکرد توصیفی- تحلیلی تلاش دارد ارتباط معماری و علوم غریبه را از جنبه­های گوناگون بررسی کند. یافته­های پژوهش نشان می­دهد که در مرحلة پایه­گذاری شهرها و بناها از علوم اختیارات نجوم (شاخه‌ای از هیمیا) و برای ساخت بنا از کیمیا، سیمیا، هیمیا، لیمیا و ریمیا استفاده شده است؛ همچنین در مرحلة بهره‌برداری، از طلسمیات به‌مثابه عناصر الحاقی معماری در قالب حجاری، نقاشی و کتیبه‌ استفاده می­شده است. مستندات نشان می­دهد از بین علوم غریبه، نقش طلسمیات در معماری و شهرسازی بیشتر از سایرین بوده است و عناصر الحاقیِ تصاویر و کتیبه­ها از ابزار اصلی به‌کاررفته در فضاهای معماری بوده است که ساحران و طلسم­سازان برای مقاصد متفاوتی مانند حفاظت، آبادانی و یا تسخیر افراد استفاده می‌کردند. این طلسم‌ها در قالب تصویر شامل نقوش انسانی، حیوانی، پرندگان، مخلوقات عجیب و تصاویر نجومی بوده است.