شبیهسازی و پیشبینی سیاست پولی بهینه با رهیافت مونت کارلو
نویسندگان
1 دانشیار اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده ی مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
2 دانشجوی دکتری اقتصاد بینالملل، گروه اقتصاد، دانشکدهی مدیریت و اقتصاد، دانشگاه هید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
3 استاد تمام اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده ی مدیریت و اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
doi
10.22111/sedj.2026.54210.1671چکیده
این پژوهش با هدف تعیین نرخ بهینه رشد نقدینگی و شناسایی ترجیحات سیاستگذاران پولی در چارچوب انتظارات گذشتهنگر طراحی شده است. در این راستا، ابتدا تابع زیان بانک مرکزی با در نظر گرفتن محدودیتهای ساختاری اقتصاد ایران شامل معادلات عرضه و تقاضای کل تدوین گردید. سپس پارامترهای این تابع با بهرهگیری از روش خودرگرسیون برداری (VAR) و بر اساس دادههای دوره زمانی ۱۳۵۷ تا ۱۴۰۱ برآورد شدند. نتایج حاصل نشان میدهد که ترجیحات سیاستگذاران پولی به گونهای تنظیم شدهاند که تابع زیان بانک مرکزی در سطح حداقل قرار گیرد؛ بهطوریکه وزن اصلی بر کنترل نقدینگی (λm=0.95) متمرکز بوده و پس از آن مهار تورم در اولویت قرار دارد. این یافتهها بیانگر آن است که تغییرات تورم در اقتصاد ایران عمدتاً ناشی از نوسانات حجم پول بوده و مدیریت نقدینگی نقش کلیدی در کاهش زیان رفاهی و ارتقای ثبات اقتصادی ایفا میکند. افزون بر این، برای پیشبینی روند آینده نقدینگی، نرخ رشد آن در بازهی زمانی ۱۴۰۲ تا ۱۴۴۰ با استفاده از روش شبیهسازی مونتکارلو مورد بررسی قرار گرفت. نتایج شبیهسازی نشان میدهد که نرخ رشد نقدینگی عمدتاً در سطحی نزدیک به ۲۶ درصد باقی خواهد ماند. چنین سطحی از رشد، در صورت تحقق، میتواند فشارهای تورمی پایدار ایجاد کرده و چالشهای جدی در زمینه تخصیص بهینه منابع و کارایی سیاستهای پولی به وجود آورد. بنابراین، یافتههای پژوهش بر ضرورت بازنگری در سیاستهای کنترل نقدینگی و اتخاذ رویکردهای نوین برای کاهش آثار تورمی و ارتقای کارآمدی نظام پولی کشور تأکید دارند.