فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

راه­های خسروانی یا طروق­الملوکیه، نظام موسیقی دوران ساسانی است که به­نظر می­رسد باربد و نگیسا در تدوین آن نقش داشته­اند. در قرون نخستین اسلامی، در چهار منبع به این نظام پرداخته شده است. اسامی تغییریافته­ای نیز در دو منبع دوران اسلامی وجود دارد که بین آنها و چهار منبع پیش­گفته ارتباطی دیده می­شود؛ موضوعی که در تحقیقات گذشته به آن توجه نشده است. اکثر پژوهشگران پیشین درباره معنی و ریشه این اسامی حدس­هایی مطرح کرده­اند. در این تحقیق تلاش می­شود با استفاده از زمینه­های فرهنگی و تغییرات اسامیِ راه­ها در دوران اسلامی، به چگونگی ماهیت و ارتباط آنها با آئین نوروز و احتمالاً مهرگان پی برد. این تحقیق توصیفی­ـ­ تحلیلی و گردآوری اطلاعات مبتنی بر روش کتابخانه­ای است. مهم­ترین سؤال­های تحقیق به چیستی راه­های خسروانی و ارتباط آن با آئین­ نوروز و تغییرات اسامی آن در دوران اسلامی مربوط می­شود. با توجه­ به نتایج به­ دست آمده می­توان بیان کرد که مهم­ترین اهداف آئین نوروز، تقویت موقعیت شاه و دریافت مالیات­ها و هدایا و آرزوی بهروزی معیشتی است و راه­های خسروانی در همین خصوص تدوین و اجرا می­شد. به­نظر می­رسد که هر یک از این راه­ها به روزهای هفتگانه نوروز (عام، خاص) و نیایش باران تعلق داشته­اند.