بازنمایی شخصیت زن در رمان قبل و بعد از انقلاب اسلامی ایران مورد مطالعه: رمان «سووشون» و رمان «چراغها را من خاموش میکنم»
نویسندگان
1 دکترای جامعهشناسی و استادیار دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران .
2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی در دانشگاه شیراز، مدرس دانشگاه یزد، یزد، ایران.
3 دکترای جامعهشناسی و استادیار دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه یزد، یزد ایران.
doi
چکیده
تغییر، مسالهای بنیادی در جامعهشناسی است که زنان در دوران کنونی نقش مهمی را در آن بازی میکنند. میتوان گفت یکی از زمینههای اصلی نمود تغییرات، بستر ادبی جامعه است و بدین لحاظ بررسی رابطهی بین ادبیات و جامعه و به ویژه بازنمایی متون ادبی در علوم اجتماعی سبقهی تاریخی دارد. پژوهش حاضر با استفاده از روش کیفی و تکنیک میمهسیس[1]به دنبال پاسخ به این سؤال برآمده که شخصیت و جایگاه زن در برهم کنش با زیست جهان خود چگونه در رمانهای دو دورهی قبل و بعد از انقلاب اسلامی بازنمایی شده است. بدین منظور دو رمان «سووشون» و «چراغها را من خاموش میکنم» را به عنوان نمونهی مورد مطالعه انتخاب شدند. نتایج حاکی از آن بود که رمان «سووشون» بیانگر نگاه مکتب فمنیست روانکاوانه متعلق به موج دوم نظریات فمنیستی است که در آن، خانواده و روابط درونی آن به عنوان عامل اصلی وضعیت نابرابر میان زنان و مردان برجسته میشود. اما رمان «چراغها را من خاموش میکنم» تصویرگر زمینههای فرهنگی و ارزشی انقلاباسلامی است که بر وجود خانواده و تفکیک نقشهای زنانه و مردانه به عنوان حافظ نظم و کیان خانواده و جامعه تأکید دارد. [1] Mimesis