اثر فروش اوراق بدهی دولتی به بانک‌ها بر نقدینگی

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 استادیار گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.22111/sedj.2024.48436.1461
چکیده

در سالیان اخیر همواره یکی از چالش‌های پیش روی دولت‌ها، بحث جبران کسری بودجه بوده است. باتوجه به اینکه در کشور ایران از سال 1395 بحث فروش نقدی اوراق برای تأمین مالی کسری بودجه به میان آمده و این اوراق به بانک‌ها نیز فروخته شده، از این‌رو هدف مطالعه حاضر بررسی اثر فروش اوراق دولتی به بانک‌ها برای جبران کسری بودجه برروی نقدینگی در اقتصاد ایران می‌باشد. داده‌های مورد استفاده در این مقاله بصورت فصلی‌شده و برای دوره Q2:1372 - Q1:1400 بوده و برآوردها با استفاده از سیستم معادلات همزمان و در چارچوب مدل‌های عطفی و به روش حداقل مربعات معمولی انجام شده است. نتایج حاکی‌از آنست‌که طبق معادله اول فروش اوراق به بانک‌ها با بدهی دولت به بانک‌ها رابطه مثبت دارد، در واقع فروش اوراق به بانک‌ها بدهی دولت به بانک‌ها را افزایش داده است. از آنجا که طبق معادله دوم مشخص شد بدهی دولت به بانک‌ها با بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی رابطه مثبت دارند، در نهایت فروش اوراق به بانک‌ها باعث افزایش بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی یا به نوعی به اضافه‌برداشت بانک‌ها از بانک مرکزی منجر شده است. همچنین براساس معادله نقدینگی، باتوجه به اینکه رابطه مثبت بدهی دولت به بانک‌ها با نقدینگی و بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی با نقدینگی نشان داده می‌شود، بنابراین می‌توان بیان کرد فروش اوراق به بانک‌ها به افزایش نقدینگی منجر شده است.