شبکههای جهانی ارتباطی (توییتر) ظرفیتی برای تقویت سرمایۀ اجتماعی بینالمللی (روایتگری ایران در برجام در مقطع خروج آمریکا برای تقویت سرمایۀ اجتماعی)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم ارتباطات واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی
2 استادیار گروه علوم ارتباطات اجتماعی واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی
3 استادیار گروه علوم ارتباطات اجتماعی واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22059/jisr.2022.321249.1197چکیده
توییتر شبکۀ جهانی ارتباطی است که در عصر کنونی به ابزاری برای دیپلماسی و ارتقای سرمایۀ اجتماعی بینالمللی کشورها بدل شده است. توییتر نقش مهمی در عرصۀ سیاست خارجی آمریکا بهخصوص پس از برجام ایفا کرده است. از آنجا که برجام بهعنوان مهمترین دستاورد دیپلماسی ایران در معرض خطر است، در این میان به مدد رشد فناوری ارتباطات، کمک شایانی به دیپلماسی ایران شده است. سؤال اصلی این است که آیا نقش توییتر در قدرت دیپلماسی ایران در برجام، ظرفیتی برای تقویت سرمایۀ اجتماعی بینالمللی در زمان خروج آمریکا از برجام است. این مقاله با روش تحلیل محتوای کیفی روی توییتهای 2018 رهبران سیاسی ایران و آمریکا (ترامپ، پمپئو و بولتن از آمریکا، و آقای خامنهای، حسن روحانی و جواد ظریف از ایران) انجام گرفت. درمجموع بالغ بر 5700 توییت با استفاده از نرمافزار مکس کودا 18 بررسی شد. تحلیل محتوای توییتها با اتکا به رویکرد روایتگری راهبردی و قدرت نرم نشان داد ایران در راستای ترمیم نگرشها، اعتمادزایی و هویتسازی که عناصر جدی در تولید سرمایۀ اجتماعی بینالمللی هستند، دیپلماسی فعالی را در جهت تأثیرگذاری بر اقدام آمریکا در خروج از برجام تعریف کرده است. تأکید بر شبکۀ ارتباطی جهانی و ترویج این مهم با اتکا به منابع تولید سرمایۀ اجتماعی، تصویر تازهای از دیپلماسی را در سطح جامعۀ بینالمللی ایجاد کرده است. این مهم بستری برای تقویت سرمایۀ اجتماعی بینالمللی در راستای همکاری و کاهش تنازعات است.