شناسایی عوامل موثر بر سیکل های تجاری در اقتصاد ایران: رویکرد رگرسیون کوانتایل

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد، دانشگاه پیام‌نور، تهران،ایران

2 استادیار گروه اقتصاد دانشگاه پیام نور تهران ایران

3 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه پیا‌م‌نور، تهران،ایران.

doi
10.22111/sedj.2023.45866.1355
چکیده

یکی از مهم ترین شاخص‌های عملکرد کلان اقتصادی، تولید ناخالص داخلی است که عدم سیاست‌گذاری صحیح اقتصادی با هدف ثبات‌بخشی و رشد آن، منجر به وقوع دوره‌های رکودی در سیکل‌های تجاری با اثراتی گسترده‌تر بر عملکرد اقتصادی بویژه رشد اقتصادی، بیکاری و تورم می‌شود. چرخه‌های مداوم تجاری منجر به افزایش نااطمینانی در سطح فعالیت‌های اقتصادی خواهد شد که اثرات منفی بر سرمایه‌گذاری، مصرف، پس‌انداز و عملکرد اقتصادی خواهد داشت. آگاهی از اثرات عوامل مؤثر بر سیکل‌های تجاری از جنبه پیش‌بینی صحیح این سیکل‌ها و سیاست‌گذاری در این زمینه، بسیار مهم و ضروری است. در این مطالعه عوامل مؤثر بر سیکل‌های تجاری در ایران با رویکرد رگرسیون کوانتایل برای دوره زمانی 1400-1360 بررسی و نتایج نشان داد دوره‌های رکودی در اقتصاد ایران با تشدید و اعمال تحریم‌های جدید و خروج آمریکا از برجام (برنامه جامع اقدام مشترک) و ظهور پاندمی کرونا در ایران بویژه از سال 2018 تا 2020 عمیق‌تر و سریعتر شده‌اند و نتایج بکارگیری روش ARDL نشان دهنده تأثیر منفی متغیرهای بهره‌وری نیروی کار، نرخ اشتغال و تجارت خارجی بر سیکل‌های تجاری و اثر مثبت مخارج مصرفی نهایی ، درآمدهای نفتی و تحریم‌ها بر سیکل‌های تجاری (منجر به تشدید رکود اقتصادی شده‌اند) بوده است و در مجموع اثرات این متغیرها بر سیکل‌های تجاری متقارن بوده است.

کلیدواژه‌ها