ارزیابی سهم مصرف فرهنگی و خلاق در خانوارهای ایرانی در سال 1398
نویسندگان
1 دانشجوی دکترا رشتهفرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق علیه السلام
2 عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه امام صادق علیه السلام
doi
10.30497/rc.2023.244192.1961چکیده
یکی از مسائل مهمی که کشورهای درحال توسعه در پی آن هستند، حرکت از تمرکززایی به سمت تمرکززدایی در مسیر رشد اقتصادی است. از جمله حوزههای نوپا که از آن بهعنوان یکی از مسیرهای توسعه اقتصادی در کشورها یاد میشود، صنایع فرهنگی و خلاق است. با توجه به اهمیت و جایگاه صنایع فرهنگی و خلاق در اقتصاد، تلاشهای متعددی در کشورهای مختلف برای طبقهبندی و اندازهگیری سهم این صنایع صورت پذیرفته است. به نظر میرسد در کشور ما جایگاه این صنایع بهدرستی درک نشده و از اینرو تلاشهای نظاممند اندکی برای محاسبه سهم این صنایع از اقتصاد انجام شده است. در این مقاله بعد از بررسی تعاریف و طبقهبندیهای متعدد ارائهشده برای این صنایع، طبقهبندی یونسکو بهعنوان معیار قرار گرفت و بر مبنای آن سهم صنایع فرهنگی و خلاق در سبد مصرفی خانوارهای ایرانی از روش مخارج (مخارج مصرفی خانوار) ارزیابی شده است. برای تحقق این امر دادههای خام هزینه درآمد خانوار مبتنی بر تحلیل ثانویه دادههای آماری و محاسبات ریاضی با استفاده از نرم افزار R تحلیل شده است. تحلیل نتایج و دادهها نشان از آن دارد که سرانه مصرف فرهنگی و خلاق دهکهای مختلف درآمدی تفاوت زیادی دارد و دهک اول 75/2 درصد و دهک دهم 31/11 درصد از هزینههای خود را صرف فرهنگ میکنند. همچنین نتایج به تفکیک پراکندگی جغرافیایی و استان محل سکونت نشان از آن دارد که استان تهران بیشترین سرانه مصرف و استان کرمان کمترین سرانه مصرف فرهنگی و خلاق را دارا هستند. در نهایت، سهم مصرف فرهنگی و خلاق از مجموع هزینههای خانوار در سال 1398، معادل 63/6 درصد برآورد شده است.