حق بر همبستگی ملی؛ مفهوم، مبانی و جلوه ها

نویسندگان

1 گروه حقوق دانشگاه یزد

doi
10.22047/hsd.2025.492960.1047
چکیده

همبستگی ملی در اصل دوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به عنوان تکلیف دولت در نظر گرفته شده است. این تحقیق تلاش نموده تا همبستگی ملی را به عنوان حق فردی شهروندان مورد مطالعه قرار دهد. برای این منظور، با روش توصیفی تحلیلی با استدلال قیاسی و تحلیل انتقادی مطالب به بررسی مبانی توجیهی حق شهروندان بر همبستگی ملی به عنوان حقی فردی، جلوه های این حق در نظام های حقوقی و ساختار داخلی آن پرداخته شده است. نتایج پژوهش نشان داد که خودمختاری دموکراتیک بشر و لزوم ایمنی وی از آسیب‌پذیری‌های اجتماعی، مبانی موجهی برای شناسایی این حق فردی اند. این حق، در قوانین اساسی کشورهایی نظیر فرانسه انعکاس یافته و به رغم تصریح در قانون اساسی ایران، تاکنون قانونی برای تعریف و تبیین سازوکارهای تحقق آن به تصویب نرسیده است. همبستگی ملی، به لحاظ ساختاری یک حق مرکب مشتمل بر حق-ادعا، حق-آزادی، حق-قدرت و حق-مصونیت در عرصه های هویت، قدرت، ثروت و حمایت ملی است.