واکاوی شورش‌های متقارن عصر نادری متأثر از احساس محرومیت نسبی

نویسندگان

1 Graduated Doctorate in History of Islamic Iran, Islamic Azad University of Shabestar

2

3

4 Assistant Professor of History, Islamic Azad University of Shabestar(Corresponding author) , masomehgaradagi90@gmail.com

doi
چکیده

حکومت‌داری نادرشاه سراسر با وقوع شورش‌های اجتماعی توأم بود. عوامل گوناگونی، ازجمله فقدان مشروعیت سیاسی و شیوه‌ی حکومت‌داری، در ایجاد احساس محرومیت نسبی و در نتیجه بروز این شورش‌ها، نقش اساسی داشتند. مقاله‌ی حاضر با استفاده از روش توصیفی‌ـ‌تحلیلی و با گردآوری داده‌ها از طریق کتابخانه‌ای، با امعان نظر به نظریه‌ی محرومیت نسبی، در پی پاسخ به چرایی وقوع این شورش‌ها و نیز این سؤالات بوده است: شورش‌های متقارن چه اثرهایی در رفتار و کشورداری نادرشاه داشت؟ و آیا این شورش‌ها با احساس محرومیت نسبی عمومی مرتبط بود؟ نتایج تحقیق نشان می‌دهد که وقوع شورش‌های متقارن، به‌دنبال تمرّد بزرگان کشوری، و نقطه‌ی عطفی در تغییر حُسن سلوک نادرشاه با مردم کشور بود و با تمسک اَشراف و سران به نافرمانی، احساس محرومیت نسبیِ نزولیِ درونی‌شده‌ی مردم، مفرّی برای ظهور به شکل آشوب پیدا کرد.