فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

برخی از لغات و ترکیبات در متون ادبی به کار رفته که در فرهنگ­‌های لغت موجود، ضبط نشده‌است. در پژوهش حاضر، به روش توصیفی- تحلیلی، پاره­‌ای از این لغات و ترکیبات که هنوز در گویش سیستانی به کار می­‌روند بازیافت و شناسایی شده‌است. این لغات و ترکیبات را از نظر ساختاری، به دو بخش می­‌توان تقسیم کرد. غالب آنها بدون هیچ تفاوتی، در گویش سیستانی و متون ادبی کاربرد دارند. بخش اندکی تفاوتی جزیی، در اندازۀ‌ حذف یا اضافه شدن یا تبدیل یک واژه، با یکدیگر دارند. از منظری دیگر، این لغات و ترکیبات، یا اصلا در فرهنگ­‌ها ضبط نشده­‌اند، یا اینکه دارای چند معنا هستند اما یکی از معانی آنها که در فرهنگ­های لغت متروک مانده، درگویش سیستانی، به­ کار می­‌رود. این لغات و ترکیبات، از نظر نوع کلمه، به­‌ترتیب بسامد شامل فعل، صفت و اسم می­شوند. افعال هم غالبا ترکیباتی هستند که معنایی کنایی از آنها استنباط می­شود. شناسایی و بازیافت چنین لغات و ترکیباتی، افزون­‌بر اینکه موجب غنی­‌تر شدن دایرۀ واژگانی و معنایی زبان فارسی می­‌گردد، در برخی موارد، بنابر شواهدی که در متن ذکر می­شود، می­‌تواند در توضیح و تحلیل دشواری‌های متون ادبی هم گره­‌گشا باشد.