بایگانی اسناد پهلوی هستیجان

نویسندگان

1 استاد بازنشستۀ گروه زبان‌های باستانی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری زبان‌های باستانی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران.

doi
10.22124/plid.2024.27030.1666
چکیده

در این نوشتار پس از ذکر تاریخچۀ کوتاهی از مجموعه اسناد پهلوی، روند تاریخ‌گذاری و محل کشف آنها، سه سند با نام‌های ناشناختۀ شمارۀ 2، برکلی20 و برکلی223 بررسی می‌شود. فیلیپ ژینیو و دیتر وبر پیش­تر این اسناد را یا واژه‌هایی از آنها خوانده و به زبان‌های فرانسه، آلمانی و انگلیسی ترجمه کرده‌اند. ابهام‌های فراوان موجود در خط پهلوی تحریری و ویژگی‌های جوهر و قلم به­کار رفته در اسناد در کنار پیچیدگی‌ شناخت دست‌خط و شیوۀ کتابت کاتبان کار بررسی و خوانش این اسناد را بی‌اندازه دشوار و بازبینی آنها را ناگزیر می‌کند. بر همین اساس، در این مقاله برای برخی از واژه‌ها خوانش و معنی تازه‌ای پیشنهاد می‌شود. افزون­براین در هر سه سند، ساختار اضافی خاصی وجود دارد که کلید دریافت نکتۀ اصلی اسناد است که تاکنون به آن توجه نشده‌است. در این نوشته این ساختار اضافی بازشناسی، تجزیه و تحلیل و به بازمانده‌های آن در برخی زبان‌های شمال‌غربی اشاره می‌شود.