آسیبشناسی سیاستگذاری مطبوعاتی در ایران بر اساس گفتمان رهبران انقلاب (تحلیل گفتمان بیانات امام خمینی (ره) و حضرت آیتالله خامنهای درباره مطبوعات)
نویسندگان
1 دانشیار گروه علوم سیاسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی؛ واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.30497/rc.2021.75635چکیده
سیاستگذاری مطبوعاتی در ایران تابع بسیاری از متغیرهاست. از دستگاههای اجرایی متولی مدیریت و نظارت بر رسانهها گرفته تا فضای عمومی جامعه و سایر گروههای ذینفع و نهادهای موجود در نظام سیاسی جمهوری اسلامی که بهعنوان بازیگرانی فعال بر فرایندهای سیاستگذاری اثرگذار هستند. بااینهمه در تاریخ 40 ساله جمهوری اسلامی نمیتوان نقش ساختاری و گفتمانی رهبران انقلاب در تبیین فرایندهای سیاستگذاری مطبوعاتی را نادیده گرفت. این مقاله با تحلیل گفتمان دیدگاههای امام خمینی (ره) و حضرت آیتالله خامنهای درباره مطبوعات و رسانهها تلاش کرده تا الگوی مطلوب سیاستگذاری رسانهای را در پرتو اندیشههای این دو شخصیت بازطراحی کند. این مقاله با استفاده از روش تلفیقی، از نظریه سیستمی در سیاستگذاری بهره گرفته و از دادههای تحلیل گفتمان رهبران انقلاب بر اساس مدل نورمن فرکلاف، بهعنوان ورودیهای سیستم استفاده کرده و خروجی سیستم را بر اساس این ورودیها آسیبشناسی کرده است. سابقه قریب به دو دهه روزنامهنگاری پژوهشگر از یکسو و استفاده از روشی تازه برای تحلیل گفتمان بیانات رهبران انقلاب در حوزه رسانه، فرصتی فراهم کرده تا در این پژوهش، مدلی مطلوب برای تعریف رسانه انقلابی در سپهر گفتمانی رهبران انقلاب ارائه شود و پس از آن، مدل مطلوب سیاستگذاری در این حوزه به دست آید.