طراحی صکوک ترکیبی باهدف تأمین مالی و انتقال ریسک، براساس موازین فقه امامیه
نویسندگان
1 استادیار گروه مالی دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق علیه السلام، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری مدیریت مالی، دانشگاه امام صادق علیه السلام، تهران، ایران
doi
10.30497/ifr.2020.2757چکیده
ازجمله کارکردهای بازار سرمایه، فراهم کردن امکان تأمین مالی و پوشش ریسک برای فعالان و بازیگران بازار است. در سالهای اخیر با توسعه بازار سرمایه، ابزارهای تأمین مالی مختلفی بر پایه عقود اسلامی طراحی و منتشرشده است، اما از ظرفیت عقود اسلامی برای طراحی ابزارهای مدیریت ریسک استفاده چندانی نشده و رویه موجود صرفاً تطبیق ابزارهای متعارف پوشش ریسک مانند قراردادهای آتی و اختیار معامله با ضوابط شریعت بوده است. در مقاله حاضر با روش توصیفی تحلیلی، ضمن بررسی و مطالعه ظرفیت عقود اسلامی جهت پوشش و انتقال ریسک، به تطبیق عقد ضمان با ساختار دو نوع صکوک متعارف (اجاره و مرابحه) در بازار سرمایه ایران پرداختهشده و الگویی نوآورانه از صکوک نیز ارائهشده است که بهصورت توأمان جهت تأمین مالی و پوشش ریسک توسط دو بانی مجزا قابلانتشار است. صکوک جدید ارائهشده، بهعنوان مکمل یا جایگزین ضمانت بانکی، علاوهبر افزایش ظرفیت پذیرش ریسک در بازار سرمایه ایران، سبب کاهش هزینههای انتشار اوراق بهادار خواهد شد؛ زیرا با یکبار انتشار اوراق، دو هدف پیشگفته محقق خواهد شد.