اولویت‌بندیِ پیشران‌های توسعۀ‌ اکوتوریسم کارآفرینانه با رویکرد توانمندسازی اجتماع‌محور

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای مدیریت - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده مدیریت

2 رئیس دانشکده مدیریت دانشگاه سیستان و بلوچستان

3 ایران - زاهدان - دانشگاه سیستان و بلوچستان- دانشکده مدیریت - گروه مدیریت

4 دانشیار گروه مدیریت دولتی دانشگاه سیستان و بلوچستان

5 دانشگاه سیستان و بلوچستان، دانشکده جغرافیا، گروه برنامه ریزی روستایی

doi
10.22059/jed.2018.252524.652494
چکیده

برنامه­های توسعه­ای در جوامع محلی، بدون همراهی و مشارکت ساکنان، با چالش­های متعددی در اجرا مواجه خواهند شد. توانمندسازیِ ساکنان قبل از اجرای این برنامه­ها، ضمن کاهش آسیب­ها و هدر رفت هزینه­ها، منجر به تسهیل و تسریع در اجرا و بروز پیامدهای مثبتِ طرح­های کارآفرینانه خواهد شد. مبتنی بر این رویکرد، هدفِ این پژوهش، شناسایی و اولویت­بندیِ مهم­ترین شاخ‌های توانمندسازِ اکوتوریسم کارآفرینانه در مناطق روستاییِ استان سیستان و بلوچستان بوده است. روش پژوهش از حیث هدف، کاربردی و از نوع توصیفی- پیمایشی می‌باشد. جامعۀ آماری پژوهش، شامل کارشناسان مرتبط با حوزۀ گردشگریِ ادارۀ کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان سیستان و بلوچستان و برخی از اساتید دانشگاه به تعداد 26 نفر بود که سرشماری شدند. داده­های پژوهش بر اساس پرسشنامۀ محقق‌ساختۀ ارجحیت­بندی که مبتنی بر شاخص­های شناسایی­شده تدوین شده بود جمع­آوری و به کمک نرم‌افزار Expert Choice تحلیل شد. نتایج پژوهش، نشان از شناساییِ چهار شاخص اصلی بود که توانمندسازی روانشناختی با وزن 459/. در جایگاه نخست قرار گرفت. توانمندسازی سیاسی با وزن 226/.، توانمندسازی اقتصادی با وزن 172/. و توانمندسازی اجتماعی با وزن 142/. در رتبه­های بعدی قرار گرفتند. بنابراین به خط‌مشی­گذاران حوزۀ اکوتوریسم کارآفرینانه توصیه می­شود برای رشد و توسعۀ این صنعت، توانمندسازی ذهنی و روانیِ جوامع هدف را در اولویت برنامه­های خود قرار دهند.