فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زلزله یکی از انواع بحران‌های طبیعی است که در طول تاریخ در ابعاد مختلف آسیب‌های فراوانی را به جوامع تحت‌تأثیر خود وارد کرده است، در این راستا سمن‌ها در صورت برنامه‌ریزی صحیح می‌توانند در کنار سازمان‌های دولتی نقش مؤثری را در راستای به‌حداقل‌رساندن این آسیب‌ها و دستیابی به حداکثر بازاحیا و پایداری این جوامع ایفا نمایند. هدف کلی از انجام این پژوهش واکاوی نقش سازمان‌های مردم‌نهاد (سمن‌ها) در بازاحیا و پایداری مناطق زلزله‌زده استان کرمانشاه است. این پژوهش با رویکرد کیفی و با به‌کارگیری روش تحلیل محتوا جهت‌دار انجام پذیرفت. جامعه موردمطالعه این پژوهش شامل اعضا سازمان‌های مردم‌نهاد فعال در مناطق زلزله‌زده استان کرمانشاه بودند. برای انتخاب مصاحبه‌شوندگان از نمونه‌گیری هدفمند از نوع گلوله برفی استفاده شد. نمونه‌گیری تا رسیدن به اشباع نظری ادامه داشت یعنی تا زمانی که داده جدیدی یافت نشد. در این تحقیق از طریق مصاحبه با ۳۸ نمونه از جامعه مذکور، اشباع نظری حاصل شد. جمع‌آوری داده‎ها از طریق مصاحبه، مشاهده و یادداشت‌برداری میدانی، بررسی اسناد و مدارک یا اغلب ترکیبی از این روش‎ها صورت گرفت. قابلیت اعتماد از طریق فن مثلث‌سازی حاصل شد. یافته‌ها نشان می‌دهند که فعالیت عمده سمن‌ها در مناطق زلزله‌زده در زمینه‌های نیازسنجی و اطلاع‌رسانی، جمع‌آوری و توزیع کالاهای موردنیاز، ارائه خدمات پزشکی، ارائه مشاوره‌های روحی - روانی، ارائه خدمات به کودکان، ارائه خدمات به زنان، ارائه خدمات در زمینه اسکان، ارائه خدمات بهداشتی، ارائه خدمات زیست‌محیطی، ارائه خدمات اجتماعی و ارائه خدمات در زمینه ادامه تحصیل بود. نتایج نشان می‌دهند که سمن‌ها در بازاحیا و پایداری مناطق زلزله‌زده نقش بسزایی داشته‌اند و در صورت برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری صحیح می‌توان از مشارکت حداکثری سمن‌های فعال به‌عنوان بازوهای پرتوان در بازسازی و پایداری مناطق آسیب‌دیده در بحران‌های آینده بهره برد. در پایان نیز بر اساس یافته‌ها پیشنهادهای کاربردی نیز ارائه شد.