دگرگونی‌های نظری لازم در بررسی مسائل اجتماعی سایبر

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران

doi
10.30497/rc.2020.75517
چکیده

رویدادهای فضای سایبر حائز بالاترین اهمیت در زمینه علوم اجتماعی و رفتاری هستند، چرا که مرزهای تئوریک علم اقتصاد و علوم اجتماعی در مورد منشأ انسانی ثروت ملل و تقسیم‌کار انسانی را دگرگون می‌کنند. برای مدت‌های مدید، بیش از سیصد سال، ملهم از آدام اسمیت، «اشتغال» به‌عنوان منشأ ثروت و قدرت ملی از یک سوی، و به‌مثابه ابزار منحصربه‌فرد توزیع ثروت، در مرکز همه تحلیل‌های اقتصادی و اجتماعی قرار داشت. ولی‌امروز، دیگر تنظیم و توزیع اشتغال، مرکز تدابیر اقتصادی و سیاست‌ها نیست، بلکه توزیع فراغت و خلاقیت و به‌تبع آن، تأمین قدرت ملی و توزیع ثروت و رفاه و امداد است. اصل بحث ما در تحلیل جامعه‌شناختی مسائل ناشی از ظهور فضای سایبر، در به رسمیت شناختن حضور دوشادوش یا فائق ماشین‌ها در زندگی اجتماعی است؛ و در پاسخ به شش سؤال اصلی مقاله که ملهم از جان اشترن هادی تحقیق بوده‌اند، در سی و سه جنبه تأمل شده است. نهایتاً مقاله با جابه‌جایی‌های تئوریک ضروری در مورد آینده بدون اشتغال فرجام یافته است. آینده ”بدون اشتغال“، نسبت افول کار و تکنولوژی، تأمل در بلوغ اتوماسیون، آینده‌نگری اشتغال محدود، آموزش نسل خلاق آینده، از کار نیفتادگی بزرگ‌سالان، و تغییر شکل بخش خدمات، اهم مضامین جابه‌جایی‌های ضروری را شامل می‌شود.