مسئولیت‌پذیری حکمروایی خوب بر پایداری اجتماعی خانوارهای روستایی (مطالعه موردی: مناطق روستایی شهرستان کاشان)

نویسندگان

1 گروه جغرافیا، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه‎ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22126/ges.2022.7385.2490
چکیده

در سال‌های اخیر بااهمیت یافتن الگووارۀ (پارادایم) توسعه پایدار، تاکید بر جایگاه بعد اجتماعی در حوزۀ پایداری اهمیتی دوچندان یافته است. یکی از پیش‌شرط‌های اساسی برای رسیدن به توسعه پایدار و از اساسی‌ترین معیارهای رفاه در هر جامعه، حفظ و ارتقاء پایداری اجتماعی است که با مدیریت مناسب و حکمروایی خوب می‎توان پایداری شاخص‎های اجتماعی را ارتقا داد. این پژوهش یک مطالعه توصیفی - پیمایشی است که تحلیل روابط ساختاری پایداری اجتماعی با ابعاد چهارگانه بر اساس مبانی نظری DFID و حکمروایی خوب با ابعاد هشت‌گانه UNPD را موردمطالعه قرار داده است. این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ چگونگی جمع‌آوری داده‌ها پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش سرپرستان خانوارهای روستایی شهرستان کاشان بودند (364482=N) که با استفاده از جدول کرجسی - مورگان، حجم نمونة آماری ۳۷۹ نفر محاسبه گردید. به‌منظور دستیابی به نمونه‌ها در این پژوهش، از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای استفاده گردید. مقدار آلفای کرونباخ به‌دست‌آمده برای شاخص‎های حکمروایی خوب برابر 75/0 و برای شاخص‎های پایداری اجتماعی 72/0 محاسبه شده است. است. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از بسته نرم‌افزاری SPSS نسخه ۲۴ و AMOS استفاده شد. بر اساس نتایج حاصله مؤلفه‌های حکمروایی خوب و پایداری اجتماعی به ترتیب با میانگین 120/3 و 780/2 در روستاهای شهرستان کاشان به ترتیب متوسط و پایین‎تر از حد مطلوب ارزیابی شده است و بین مؤلفه‌های حکمروایی خوب با پایداری اجتماعی روابط علّی با شاخص‌های مطلوبی برازش داشت (RMSEA= 0/022). بر اساس یافته‌های تحقیق ارتقاء شاخص‌های قانونمندی، شفافیت، مسئولیت‌پذیری، کارایی و اثربخشی، مشارکت، اجماع گرایی، عدالت‌محوری و پاسخ‎گویی در توسعه مؤلفه‌های پایداری اجتماعی اثرگذار هستند.