مطالعة تغییر برخی شاخص‌های یونی، بیوشیمیایی و هورمونی در بچه‌ماهیان سفید (Rutilus frisii kutum Kamenskii 1901) رهاسازی‌شده در مصب رودخانة تجن (ساری)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه شیلات، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران

2 دانشیار، گروه شیلات، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران

3 استادیار، مؤسسة تحقیقات شیلات ایران، پژوهشکدة اکولوژی آبزیان دریای خزر، ساری، ایران

4 استاد گروه شیلات، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

5 استادیار، عضو هیئت علمی انیستیتو تحقیقاتی بیوفیزیک و بیوشیمی، دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22059/jfisheries.2015.53879
چکیده

  چکیده رهاسازی بچه‌ماهیان سفید در نزدیکی مصب رودخانه انجام می‌شود که محل انباشت آلودگی‌های شیمیایی، سموم و فلزات سنگین است. این تحقیق با هدف بررسی چگونگی تطبیق اسمزی و یونی در بچه‌ماهیان سفید و در مصب رودخانة تجن (ساری) با مطالعة برخی شاخص‌های تنظیم فشار اسمزی انجام گرفت. تعداد 50 عدد بچه‌ماهی سفید (5/0 گرم) در هشت قفس رهاسازی شدند که به طور عرضی در محل رهاسازی بچه‌ماهیان سفید در رودخانة مذکور قرار گرفته بودند. قفس‌ها به دو گروه تقسیم شدند: یک گروه روز اول ماهی‌دار و پس از هفت روز نمونه‌برداری شد. گروه دوم در روز چهارم ماهی‌دار شد و نمونه‌برداری از آن‌ها در ساعات 36، 48 و 72 پس از رهاسازی انجام شد. نتایج اختلاف معنا‌داری را از نظر فاکتورهای مورد بررسی (به جز یون کلر و هورمون T4) بین گروه کنترل و گروه‌های آزمایشی نشان داد (05/0 P<). میزان یون‌های بررسی‌شده در گروه‌های آزمایشی بیشتر از گروه کنترل بود و در مورد یون‌های سدیم و پتاسیم روند افزایشی در میزان یون‌ها از ساعت 72 تا روز هفتم دیده شد. میزان هورمون T3 و درصد رطوبت بدن در ماهیان نگهداری‌شده در قفس‌ها کمتر از گروه کنترل بود و در برخی موارد اختلاف معنا‌داری با گروه کنترل داشت (05/0 P<). مقدار هورمون T4، گلوکز، پروتئین کل و درصد تلفات در ماهیان نگهداری‌شده در قفس‌ها به طور غالب بیش از گروه کنترل بود. از نظر هورمون کورتیزول میزان و وضعیت نسبتاً مشابهی بین گروه قفس‌ها و گروه کنترل تا ساعت 72 دیده شد، اما در روز هفتم روند کورتیزول در گروه کنترل افزایشی و در گروه قفس‌ها کاهشی ارزیابی شد. برایند نتایج حاکی از اختلال در موفقیت بچه‌ماهیان سفید در تنظیم اسمزی و تطبیق با آب شور در رودخانة تجن است.