نقش سازمان های مردم نهاد ملی و بین المللی در پیشگیری از جرایم محیط زیستی
نویسندگان
1 دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، ایران
2 دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، ایران
3 دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22034/envj.2020.181286چکیده
حق برخورداری از سلامت یکی از حقوق اساسی هر شخص است. ماده 25 اعلامیه جهانی حقوق بشر مصوب 1948و قانون اساسی ایران در اصل 3 (بند 12)، 29 و 43 بر حق بر سلامت و برخورداری از بهداشت تأکید دارد. ماده 2 منشور حقوق شهروندی مصوب 1395ریاست جمهوری نیز حق بر سلامت را یکی از حقوق هر ایرانی اعلام کرده است. امروزه محیطزیست و سلامت، رابطه تنگاتنگی دارند. بر این اساس در کنار سایر ارزشهایی که پیشبینی شده است، حق بر سلامت و داشتن محیط زیست سالم نیز یکی از ارزشهای اساسی برای انسانها به شمار میآید؛ به طوریکه انسان بدون داشتن محیطزیستی امن و سالم قادر نخواهد بود به زندگی طبیعی خود ادامه دهد. اهمیت پیشگیری از جرائم زیست محیطی از این جهت است که با سلامتی انسانها به صورت مستقیم ارتباط دارد، اغلب کشورها مقررات جزایی خاصی را در این مورد به اجرا میگذارند. بدین جهت این مهم به عنوان موضوعی ویژه در شکلدهی سیاست جنایی تقنینی در مورد حفاظت از محیطزیست قابل مطالعه و بررسی است. هدف پژوهشگران در این تحقیق بررسی ایفای نقش سمنهای ملی و بین المللی در کاهش جرایم محیط زیستی است. پژوهش حاضر از جمله در پی تبیین نقش سمن ها در زمینه پیشگیری، افشا و تعقیب جرایم محیطزیستی است تا از این طریق اهمیت آن برای مراجع تقنینی، اجرایی و قضایی بیش از پیش روشن گردد. کاهش جرایم محیط زیستی هم از منظر حق سلامت واجد اهمیت است و هم از منظر جرم شناسی و لزوم کاهش زمینه های کاهش جرم. دولتها در جهت کاهش جرایم محیط زیستی دو ابزار مهم در اختیار دارند: 1-وضع مقررات کیفری مناسب با هدف بازدارندگی و ارعاب مجرمین احتمالی. 2-تقویت سازمان های مردم نهاد و نتیجتاً آموزش عمومی، فرهنگسازی، مداخله این سازمان های در تعقیب و کشف جرم و ایجاد حساسیت نسبت به این قبیل جرایم. بدین منظور لازم است تا قانونگذار نقش پررنگ تری در زمینه اعلام جرم و دخالت در فرآیند دادرسی های کیفری و حقوقی به سمن ها اعطا نماید. این نظر ازجمله برگرفته از نظریه جرم شناسی سبز یا جرمشناسی محیط زیستی می باشد. در تحقیق حاضر علاوه بر بررسی مسائل پیش گفته در پی مطالعه نقش سازمان های مردم نهاد در ایران در مبارزه با جرایم محیطزیستی از منظر کشف و تعقیب جرم و ایجاد حساسیت عمومی نسبت به این قبیل جرایم هستیم.