ارزیابی اثرات زیست محیطی کارخانه‌های برداشت شن و ماسه و سنگ‌شکن‌ها از بستر رودخانه بشار یاسوج

نویسندگان

1 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیا بهبهان، ایران

2 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیا بهبهان، ایران

doi
10.22034/envj.2020.181291
چکیده

رودخانه‌های شهری از مهم­ترین فضاهایی هستند که به­ طور بالقوه حضور طبیعت در شهر را جلوه‌گر نموده و قابلیت کشاندن عناصر طبیعی در میان عناصر انسان ساخت را فراهم می‌نماید. رودخانه‌ها علاوه بر تغییرات طبیعی خود تحت تأثیر فعالیت‌های بشری دچار تغییرات فراوانی می‌شوند. یکی از مهم­ترین تغییراتی که بر رودخانه‌ها تحمیل می‌شود بهره ­برداری بی‌رویه از منابع آن­ها جهت استفاده در فعالیت‌های عمرانی است. از جمله مهم­ترین پیامدهای تغییر در رودخانه، تغییر در مورفولوژی رودخانه، گل‌آلودی رودخانه و تهدید حیات آبزیان و پرندگان، سست شدن کناره‌های بستر و تهدید ساکنان حاشیه‌ی رودخانه، تخریب سازه‌های اطراف رودخانه، کاهش گردشگری و... می‌باشد. این پژوهش در تابستان 1397 به منظور بررسی اثرات ­محیط­ زیستی برداشت شن و ماسه از بستر رودخانه‌ی بشار که در محدوده‌ی شهر یاسوج قرار دارد انجام شد. در این محدوده 9 کارخانه‌ی برداشت شن و ماسه وجود دارد که همگی به صورت غیرمجاز از بستر رودخانه شن و ماسه برداشت می‌کردند. با توجه به تصاویر برداشت شده توسط اداره‌ی محیط ­زیست شهر یاسوج و تصاویر گوگل ارث تعدادی از سنگ‌شکن‌ها، تغییرات رودخانه در زمان برداشت شن و ماسه و پس از تعطیلی کارخانه‌ها مشخص شد. نتایج نشان داد پس از تعطیلی کارخانه‌ها پوشش گیاهی حریم رودخانه تا حدودی احیا شده و گونه‌های آبزیان و پرندگان وضعیت بهتری از لحاظ کمیت و ویژگی‌های کیفی پیدا کردند.