موادی در آواشناسی گویش ایرونیِ زبان آسی از گویشهای شاخۀ شرقی زبانهای ایرانی (مطالعه موردی بر پایۀ منابع روسی)
نویسندگان
1 دانشیار گروه زبان روسی، دانشکده ادبیات فارسی و زبانهای خارجی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 استادیار زبان روسی، دانشکده ادبیات فارسی و زبانهای خارجی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
3 استاد فیلولوژی، دانشگاه دولتی کوستا ختاگروف، ولادی قفقاز، اوستیای شمالی، روسیه
doi
10.22124/plid.2021.20655.1561چکیده
نامهای «آلان» / «آس» بر اوستها، گونۀ آوایی از «آریا» است که خود بر « ایرونی» بودن ایشان دلالت دارد. زبان آسی در گروه ایرانی زبانهای هندواروپایی قرار میگیرد. صورت نوشتاری کنونی زبان آسی به کمک الفبای سیریلیک، به سال 1844 برمیگردد که آ.م. شگرن بنیانگذار آن بود و در ادامه و.ف. میلر آن را تکمیل نمود. مبنای ورود به پژوهشهای زبانشناسی زبان آسی، آشنایی و فراگیری خوانش درست این زبان است. ازینرو در این پژوهش به آشنا ساختن خوانندگان و زبانشناسان ایرانی با واکهها، همخوانها و نظام آوایی زبان آسی پرداختهایم. در این مسیر به مواردی چون بیواکشدگی، ابدال، محل قرارگیری ضربه و ... نیز توجه شدهاست. هدف از این پژوهش فراهم آوردن بستر پژوهشهای بعدی در زبان آسی بهعنوان شاخهای از زبانهای ایرانی است. در کار حاضر، زبان روسی راهی برای انتقال پژوهشهای زبانی در زبان آسی برای زبانشناسان ایرانی گشته است. نتایج نشان داد که نظام الفبایی زبان آسی و نشانههای آوایی این زبان میتواند در مقایسه با نظام آوایی دیگر زبانها خیلی متفاوت باشد.
