تأمّلی بر استدلال زبانشناختی مدّعای انگارهی «قرائت نبوی از جهان» دربارهی گویندهی قرآن
نویسندگان
1 استاد گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه علاّمه طباطبائی
2 دانشجوی دکتریتخصّصی رشتۀ تفسیر تطبیقی دانشگاه قم
doi
10.22091/pfk.2017.789چکیده
برابر باور رایج درمیان مسلمانان؛ قرآنکریم، سخن خدا(= کلام الله)، و بازگوکنندهی حقایقی است، که خداوند آنها را در چهارچوب واژگانی که متنی بهنام قرآن را پدید میآورند، بر پیامبر اسلام(ص) فروفرستادهاست. با پیشرفت دانش بشری در حوزههای فلسفهی-زبان و زبانشناسی، نیز پدیدآمدن برخیزمینههای عملی و نظری در جهان معاصر اسلام، انگارههای متفاوتی دراینباره رخ نموده-اند. قرائت نبوی از جهان، عنوان رشتهنوشتارهایی است که نگرش متفاوتی را دربارهی وحی قرآنی پی میگیرد. یکی از پرسش-هایی که این انگاره میکوشد بدان پاسخی متفاوت با باور رایج پیشگفته دهد، کیستی گویندهی قرآن است. ازنگاه این انگاره؛ این گوینده، پیامبر(ص) است. این انگاره، برای مدّعای یادشده، استدلالهایی اقامه میکند، که موضوع نوشتار پیشروی، تأمّل دربارهی یکی از آنها - استدلال زبانشناختی(Linguistic) – است. ازهمینروی؛ این نوشتار، نخست استدلال یادشده را صورتبندی میکند، و سپس مقدّمات کبرویِ فلسفهیزبانی و زبانشناختی آن را میسنجد. تأمّلها نشان میدهند؛ استدلال یادشده، با نارسایی-هایی روبهروست، که پذیرش آن را دشوار میسازند.