بررسی تجربی و عددی خواص کششی و شکل‌پذیری ورق فولادی St14 در شکل‌دهی ضربه‌ای با نرخ کرنش متوسط

نویسندگان

1 گروه مهندسی مکانیک، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران

2 گروه مهندسی مکانیک، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران

doi
10.22034/mme.23.6.367
چکیده

با توجه به گسترش روزافزون استفاده از پرس‌های پرسرعت مثل سروو پرس‌های سرعت بالا در صنعت خودروسازی، بررسی شکل‌پذیری ورق‌های فلزی در این محدوده سرعت شکل‌دهی ضروری به‌نظر می‌رسد. بنابراین، این تحقیق با هدف بررسی اثر شکل‌دهی در نرخ کرنش متوسط بر شکل‌پذیری ورق فولادی St14 انجام شده‌است. آزمایش‌ کشش در نرخ‌های کرنش مختلف انجام شد و آزمایش‌های شکل‌پذیری برای ایجاد منحنی‌های حد شکل‌دهی، در شکل‌دهی شبه‌‌استاتیک و شکل‌دهی ضربه‌ای صورت گرفت. جهت استخراج منحنی حد شکل‌دهی عددی، از شبیه‌سازی اجزای محدود استفاده شد. مدل مادی با در نظر گرفتن اثر نرخ کرنش توسط زیربرنامه ویوهارد وارد شبیه‌سازی شد. نتایج آزمایش کشش نشان داد که با افزایش نرخ کرنش، چند شاخص مهم کرنش سختی کاهش می‌یابد. هم‌چنین، رفتار کششی در نرخ‌های کرنش مختلف توسط مدل مادی با دقت خوبی پیش‌بینی شد. در شکل‌دهی ضربه‌ای، به‌دلیل تغییر شرایط اصطکاکی، شکست و تمرکز کرنش به مرکز گنبد منتقل شد و ارتفاع گنبد در حالت کشش دومحوره 17/1% نسبت به شکل‌دهی شبه‌استاتیکی کاهش یافت. منحنی حد شکل‌دهی در شکل‌دهی ضربه‌ای در مقایسه با شکل‌دهی شبه‌استاتیک به‌طرف پایین و سمت راست نمودار حد شکل‌دهی جابجا شد. در شکل‌دهی ضربه‌ای، حد شکل‌دهی در حالت کرنش صفحه‌ای در مقایسه با شکل‌دهی شبه‌استاتیکی، 8/1% کاهش یافت. هم‌چنین، نتایج شبیه­‌سازی شامل موقعیت شکست، منحنی حد شکل‌دهی و ارتفاع گنبد در هر دو روش شکل‌دهی انطباق خوبی با نتایج تجربی داشت.