قالبهای معنایی فعل «خواندن» در فارسی
نویسندگان
1 استادیار زبانشناسی همگانی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران
2 دانشآموختۀ دکتری زبانشناسی همگانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
doi
10.22124/plid.2020.15405.1432چکیده
هدف از پژوهش حاضر، بررسی قالبهای معنایی فعل «خواندن» و ارائۀ معانی مختلف این فعل در زبان فارسی براساس انگارۀ معناشناسی قالب-بنیاد فیلمور (1982) با رویکرد شناختی است. پیکرۀ مورد بررسی، معانی سرنمون و مجزای فعل خواندن در فارسی است که با روش کتابخانهای از فرهنگ بزرگ سخن گردآوری شدهاست. در این فرهنگ، پانزده معنای مختلف برای فعل خواندن آمدهاست. پس از استخراج شواهد مشخص شد که معنای سرنمون یا اولیۀ فعل خواندن، «قرائت» است. نتایج نشان داد که این فعل علاوهبر معنای سرنمونِ «قرائت» پنج خوشۀ معنایی شامل «مطابقه، درک و فهم، تحصیل، نامگذاری/ صدازدن و استعاری» دارد که همگی در زیرقالبِ معنایی خاصِ «ادراکی-بصری» قرار میگیرند. یافتههایِ پژوهش، تصویری روشن از معانی فعل خواندن در زبان فارسی بهدست دادهاست و تبیینهای ارائهشده در این پژوهش میتوانند در آموزش زبانفارسی مفید واقع شوند و یادگیری آن را برای زبانآموزان سهل نمایند.