فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در دوران کنونی از یک سو شیوه ­های هویت ­یابی سنتی که بیشتر حالتی منفعلانه و مبتنی بر عوامل انتسابی مثل خانواده، قومیت و دین­ هستند؛ در حال تضعیف شدن هستند و از سوی دیگر، سایر موارد تأثیرگذار بر هویت به دلیل مواجهه جوانان با تحولات و اقتضائات جامعۀ شبکه­ای و گستردگی تأثیرات تکنولوژی ­های نوین ارتباطی و اطلاعاتی و به تبع آن، رویارویی آنان با تکثر فرهنگی؛ در حال قوت گرفتن هستند و نقش محوری در برساخت هویت جوانان امروز ایفا می­ کنند. تحقیق حاضر با تکیه بر فضای مفهومی رویکرد کاستلز پیرامون جامعۀ شبکه­ ای، به مطالعۀ مختصات هویتی جوان ایرانی با جامعۀ هدف دانشجویان 18 تا 28 ساله دانشگاه تهران انجام شده است. داده ­های تحقیق با تکنیک مصاحبه عمیق جمع­ آوری و به وسیله روش تحلیل تماتیک در طول فرایند مصاحبه تحلیل شدند که در نهایت شبکه مضامین هویت جوان ایرانی مبتنی بر سه مقولۀ اصلی سیالیت، بازاندیشی و فردگرایی خودمدار، حاصل آمد. با توجه به یافته ­های تحقیق، جوانان نقش منابع هویت­ ساز دین و قومیت را مورد بازاندیشی قرار­داد­ه ­اند. در این بازتعریف و تغییر نوع نگاه، ما شاهد کاهش تأثیر دین و قومیت بر معنایابی و هویت ­سازی جوان امروزی هستیم. در مقابل احساس تعلق به ایران و تمدن ایرانی کماکان با قوت بیشتری در فرایند هویت ­یابی جوانان نقش دارد.