ارتباطات گروهی نخبگان نوجوان؛ مورد مطالعه سیاست‌های کانون دانش‌پژوهان نخبه

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)

2 کارشناس ارشد معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)

doi
10.30497/rc.2018.2098
چکیده

نخبگان جزو سرمایه‌های مهم هر جامعه‌ای محسوب می‌شوند که اگر به‌موقع و به‌درستی شناسایی، جذب، هدایت و به‌کارگیری نشوند آسیب‌هایی جدی به پیشرفت جامعه وارد می‌شود. از طرف دیگر نوجوانی دوره‌ای است که شخصیت افراد شکل می‌گیرد و مقدمه‌ای اساسی برای مراحل بعدی زندگی انسان‌ها به‌شمار می‌رود. بدین‌جهت این دوره برای قشر نخبه می‌تواند سرنوشت‌ساز باشد و اگر درست و بهینه مورد استفاده قرار نگیرد، هم خود فرد، هم جامعه‌ای که در آن زندگی می‌کند خسارت‌های جبران‌ناپذیری را متحمل خواهند شد. نوجوان در این دوره برای ساختن هویت خود و پاسخگویی به سایر نیازهای مادی و معنوی‌اش عضو گروه‌های مختلف می‌شود. ارتباطات گروهی ذیل عنوان روان‌شناسی اجتماعی موضوعات مختلفی را با عنوان پویایی گروه بررسی می‌کند؛ از ماهیت و شاخصه‌های یک گروه گرفته تا نظریه‌های تشکیل آن، نوع ارتباط اعضا و کارکردهای آن. شناخت این ظرفیت‌ها درسیاست‌گذاری ارتباطات گروهی حوزۀ نخبگان می‌تواند نقش بسزایی در شناسایی، جذب و هدایت نخبگان یک جامعه از مقطع نوجوانی باشد. در این پژوهش سعی شده تا با استفاده از ظرفیت‌های موجودِ ارتباطات گروهی در حوزه نخبگان نوجوان، سیاست‌های مجموعه کانون دانش‌پژوهان نخبه ـ که با تشکیل گروه‌هایی نخبگانی در مقطع نوجوانی در مناطق جنوبی تهران فعالیت می‌کند ـ مورد مطالعه قرار گیرد و نهایتاً مدلی از ظرفیت‌های ارتباطات گروهی به منظور سیاست‌گذاری در حوزه نخبگان نوجوان ارائه گردد. برای این کار علاوه بر استفاده از روش‌های اسنادی، از مشاهده مشارکتی و مصاحبه عمیق برای شناخت ظرفیت‌های ارتباطات گروهی و مطالعه مجموعه مورد نظر بهره گرفته شده است.